Anafilaksiya
Anafilaksiyanın Simptomları
Anafilaksiya simptomları bir neçə dəqiqə içində və ya bir neçə saat ərzində yavaş-yavaş ortaya çıxa bilər və aşağıdakıları əhatə edə bilər:
- Şiddətli dəri qaşınması, qırmızı ləkələr və ya ümumi dəri reaksiyaları
- Dodaqların, dilin, boğazın və ya üzün şişməsi
- Nəfəs alma çətinlikləri, xırıltılı solunum və ya boğulma hissi
- Şiddətli baş dönməsi, baş ağrısı və ya şuur itirilməsi
- Qarın ağrısı, qusma və ya ishal
- Düşən qan təzyiqi və şok
Anafilaksiyanın Səbəbləri
Anafilaksiya səbəbləri arasında ən yaygın olanlar:
- Qida allergenləri (məsələn, yer fıstığı, ağac yemişləri, dəniz məhsulları, yumurta və süd)
- Dərmanlar (məsələn, antibiotiklər və NSAID-lər)
- Böcək sancmaları (arılar, eşşəkarıları və sarıcağanlar)
- Latex və digər kimyəvi maddələr
Müalicə və İdarəetmə
Anafilaksiya təcili tibbi müdaxiləni tələb edir. Əsas müalicə üsulu epinefrin (adrenalin) oto-enjektörüdür (məsələn, EpiPen), bu, dərhal istifadə üçün nəzərdə tutulmuşdur və anafilaksiyanın əlamətlərini yüngülləşdirə bilər. Epinefrin inyeksiyasından sonra da təcili tibbi yardım çağırılmalı və xəstə mümkün qədər tez bir zamanda xəstəxanaya aparılmalıdır.
Anafilaksiyaya səbəb ola biləcək maddələrdən uzaq durmaq vacibdir. Bu, allergenləri tanımaq, qida etiketlərini diqqətlə oxumaq və həkimlər və ailə üzvləri ilə potensial təhlükələr barədə açıq kommunikasiya qurmağı əhatə edir. Həmçinin, risk altında olan şəxslər həmişə epinefrin oto-enjektörünü yanlarında saxlamalı və onun istifadəsi ilə bağlı təlimatları bilməlidirlər.