Aorta qapaq əməliyyatları
Aorta Qapağı Xəstəliklərinin Növləri və Səbəbləri
- Aorta Stenozu: Bu, aorta qapağının daralması vəziyyətidir. Bu, qapağın sklerozlaşması, kalsifikasiyası (kalsiumun toplanması), yaxud doğuşdan olan anormallıqlar səbəbindən baş verə bilər. Aorta stenozu, ürəyin qanı aorta və bədənin qalan hissəsinə sıxışdırması üçün daha çox işləməsinə səbəb olur.
- Aorta Regürjitasiyası: Bu, qapağın tam olaraq bağlanmaması vəziyyətidir, nəticədə qan, ürəyin sol ventrikuluna geri axa bilər. Bu, ürəyin qanı effektiv şəkildə pompalamasını çətinləşdirir və zamanla sol ventrikulun zəifləməsinə səbəb ola bilər.
Əməliyyatın Tələbatı və Müdaxilə Növləri
Aorta qapaq əməliyyatı, adətən qapaqdan qaynaqlanan ciddi simptomlar (məsələn, göğüs ağrısı, nəfəs darlığı, bayılma) və ya qapaq xəstəliyinin ürək funksiyasına mənfi təsir göstərməsi hallarında tələb olunur. Əsas müdaxilə növləri aşağıdakılardır:
- Aorta Qapaq Təmiri: Aorta qapağını saxlamağa və onun funksiyasını yaxşılaşdırmağa yönəlikdir. Bu müdaxilə, qapağın strukturasını və hərəkətini yaxşılaşdırmaq üçün edilir. Lakin, bütün hallarda mümkün deyil.
- Aorta Qapaq Əvəzlənməsi: Bu, daha çox tətbiq edilən bir prosedurdur. Əməliyyat zamanı, xəstənin zədələnmiş aorta qapağı çıxarılır və onun yerinə ya süni (mexaniki) və ya bioloji (heyvan qapaqlarından və ya xəstənin öz doku materialından hazırlanan) bir qapaq qoyulur.
- Mexaniki Qapaqlar: Uzunömürlüdür, lakin qan laxtalanmalarının qarşısını almaq üçün daimi olaraq qan sulandırıcılarının qəbulunu tələb edir.
- Bioloji Qapaqlar: Mexaniki qapaqlara nisbətən daha qısa ömürlü ola bilər, lakin qan sulandırıcılarına ehtiyacı azdır və daha təbii bir hiss verir.
Risklər və Sonrası Qayğı
Aorta qapaq əməliyyatı, hər ciddi cərrahi müdaxilə kimi müəyyən riskləri özündə daşıyır. Bunlar arasında qan laxtalanmaları, infeksiyalar, qapaq funksiyasının yenidən pozulması və nadir hallarda ölüm riski daxildir.
Əməliyyatdan sonra xəstə, həyat tərzində dəyişikliklər etməli, dərmanlarını düzgün qəbul etməli və düzgün qidalanmalıdır. Həmçinin, düzenli tibbi müayinələr və kardioloji izləmələr də vacibdir.
Son qərar və müalicə planı, hər xəstənin fərdi vəziyyətinə və sağlamlıq tarixinə əsaslanaraq həkim tərəfindən verilməlidir.