Dərman reaksiyaları
Dərman Reaksiyalarının Növləri
1. Allergik Reaksiyalar
Allergik reaksiyalar, immun sistemin dərmanın tərkibinə qarşı həddindən artıq reaksiya verməsi nəticəsində yaranır.
Simptomlar:
Qaşıntı və Qızartı: Dəridə qızartı və qaşıntı.
Döküntü: Cilddə qırmızı, qaşıntılı döküntülər.
Ürtiker (Kurdeşen): Qabarıq, qaşıntılı dəri lezyonları.
Anafilaksiya: Dərinin yanına ağır allergik reaksiyalar, nəfəs darlığı, ürək döyüntüsü və ya huşun itirilməsi ilə müşahidə olunan təcili tibbi vəziyyət.
Müalicə:
Antihistaminiklər: Qaşıntını və döküntünü azaltmaq üçün.
Kortikosteroidlər: İltihabı azaltmaq üçün.
Adrenalin (Epinefrin): Anafilaksiya hallarında istifadə olunur.
2. Toksik Reaksiyalar
Toksik reaksiyalar, dərmanın həddindən artıq dozası və ya uzun müddət istifadə edilməsi nəticəsində yaranır.
Simptomlar:
Hepatotoksiklik: Qaraciyər zədələnməsi.
Nefrotoksiklik: Böyrək zədələnməsi.
Hematotoksiklik: Qan hüceyrələrinin zədələnməsi.
Dermatotoksiklik: Dəridə döküntü və ya digər zədələnmələr.
Müalicə:
Dərmanın Dayandırılması: Toksik təsirə səbəb olan dərmanın qəbulunun dayandırılması.
Tibbi Yardım: Zədələnmiş orqanların bərpası üçün tibbi müalicə.
3. Fotosensitivlik Reaksiyaları
Fotosensitivlik reaksiyaları, dərmanın günəş işığı ilə təmasda dəridə reaksiya verməsi nəticəsində yaranır.
Simptomlar:
Fototoksik Reaksiya: Günəşə məruz qalan dəri sahələrində yanıq bənzəri lezyonlar.
Fotoallergik Reaksiya: Qaşıntılı, qırmızı döküntülər və ya ekzemaya bənzər dəri reaksiyaları.
Müalicə:
Günəşdən Qaçınma: Günəşdən qoruyucu kremlər və qoruyucu geyimlərdən istifadə.
Kortikosteroid Kremlər: Dəri iltihabını azaltmaq üçün.
Profilaktika və Ümumi Tədbirlər
Dərmanların Yaxşı Seçilməsi: Həkim məsləhəti ilə uyğun dərmanları seçmək.
Dərmanların Yan Təsirləri Haqqında Məlumatlanmaq: Dərmanların yan təsirləri barədə məlumat əldə etmək və simptomlara diqqət yetirmək.
Allergik Tarixçənin Bildirilməsi: Həkimə keçmiş allergik reaksiyalar barədə məlumat vermək.
Dərmanların Dozasına Riayət Etmək: Təlimatlara uyğun olaraq dərmanları qəbul etmək.
Mühüm Qeyd
Dərman reaksiyaları ilə bağlı hər hansı bir problem yaşayırsınızsa, dərhal həkimə müraciət etmək vacibdir. Həkim tərəfindən düzgün diaqnoz və müalicə planı tərtib edilməlidir. Hər hansı bir dərmanı qəbul etmədən əvvəl həkimə və ya əczacıya məsləhətləşmək, riskləri və mümkün yan təsirləri anlamaq üçün vacibdir.