Ginekomastiya (kişilərdə böyük döş)
Ginekomastiya, kişilərdə bir və ya hər iki məmənin anormal şəkildə böyüməsi halıdır. Bu vəziyyət, adətən məmə altında toxuma artımı ilə xarakterizə olunur və həm estetik, həm də fiziki rahatsızlığa səbəb ola bilər. Ginekomastiya, hər yaş qrupundan kişilərdə görülə bilər və bir neçə fərqli səbəbə bağlı ola bilər, o cümlədən:
- Hormonal Dəngəsizliklər: Testosteron (kişi cinsi hormonu) və estrogen (qadın cinsi hormonu) arasındakı dəngəsizliklər ginekomastiyanın ən yaygın səbəblərindən biridir.
- Yaşlanma: Yaşlanma ilə əlaqəli hormonal dəyişikliklər də ginekomastiyanın inkişafına səbəb ola bilər.
- Dərmanlar: Bəzi dərmanlar, o cümlədən anti-depressantlar, qan təzyiqi üçün dərmanlar və steroidlər ginekomastiya ilə əlaqələndirilmişdir.
- Xəstəliklər: Qaraciyər, böyrək və ya qalxanvari bez xəstəlikləri kimi sağlamlıq problemləri ginekomastiyanın inkişafına təsir edə bilər.
- Kiloluluk və Obezite: Yağ toxumalarının artması estrogen səviyyələrini artıra və bu da məmə toxumasının böyüməsinə səbəb ola bilər.
Simptomlar
Ginekomastiyanın əsas simptomu məmə altında palpasiya ilə hiss edilə bilən və bəzən ağrılı ola bilən toxuma artımıdır. Bəzi hallarda, məmə ucunda həssaslıq və ya şişkinlik də müşahidə edilə bilər.
Diaqnoz
Ginekomastiyanın diaqnozu, fiziki müayinə və xəstənin tibbi tarixçəsinin götürülməsi ilə başlayır. Gərəkli hallarda, qan testləri, mamografi və ya MRI kimi görüntüləmə testləri hormon səviyyələrini və toxumanın xarakterini qiymətləndirmək üçün istifadə edilə bilər.
Müalicə
Ginekomastiyanın müalicəsi səbəbə bağlı olaraq dəyişir. Hər hansı bir sağlamlıq probleminin və ya dərmanın təsirinin aradan qaldırılması simptomları yaxşılaşdıra bilər. Hormonal dəngəsizliklər üçün medikal müalicə təklif edilə bilər.