Əməliyyat (Cərrahiyyə) nədir?
🔸 Əməliyyatların əsas növləri:
NövAçıqlama
Açıq əməliyyatBədənin kəsilərək açıldığı ənənəvi üsuldur
Laparoskopik əməliyyatKiçik dəliklərdən kameralarla və alətlərlə aparılır (daha az invazivdir)
Endoskopik əməliyyatTəbii orifislərdən və ya kiçik dəliklərdən borulu alətlərlə aparılır
Robot dəstəklı cərrahiyyəXüsusi robot sistemləri ilə dəqiqlik artırılır
Estetik (plastik) əməliyyatlarGörünüşü dəyişdirmək və ya yaxşılaşdırmaq məqsədi daşıyır
🔹 Əməliyyatdan əvvəl (Preoperativ dövr):
Diaqnozun dəqiqləşdirilməsi (MRT, USM, qan analizləri və s.)
Anesteziya həkimi ilə görüş
Risklərin izahı və razılıq sənədinin imzalanması
Əməliyyatdan əvvəlki aclıq müddəti (adətən 6–8 saat)
🔸 Anesteziya növləri:
Növİzah
Ümumi anesteziyaTam yuxu halı – şüur və ağrı hissi olmur
Spinal/Epidural anesteziyaAşağı bədən hissəsinin keyləşdirilməsi
Lokal anesteziyaKiçik sahənin keyidilməsi (məsələn: dəridə tikiş)
Sedasiya ilə anesteziyaSakitləşdirici ilə yarı yuxulu vəziyyətdə aparılır
🔹 Əməliyyatdan sonra (Postoperativ dövr):
Ağrının idarə olunması (ağrıkəsicilər və buz)
Yara baxımı və gigiyena
Qidalanma və hərəkətə keçid planı
Müalicəvi hərəkətlər və fizioterapiya (bəzi əməliyyatlardan sonra)
İnfeksiya əlamətləri: hərarət, irin, qızartı olarsa həkimə müraciət vacibdir
🔸 Əməliyyatların riskləri nələr ola bilər?
Qanama və ya infeksiya
Anesteziyaya qarşı reaksiya
Əməliyyat sonrası ağrı və ödem
Tromboz (qan laxtalanması)
Əməliyyatın uğursuzluğu və təkrar müdaxilə ehtiyacı
🩺 Hansı sahələrdə əməliyyatlar aparılır?
SahəƏməliyyat nümunələri
Ümumi cərrahiyyəAppendektomiya, öd kisəsi, yırtıqlar
OrtopediyaMenisk yırtığı, protezlər, onurğa əməliyyatları
Nevroloji cərrahiyyəBeyin şişləri, bel yırtıqları, sinir azad edilmələri
KardiologiyaÜrək damar bypassı, stentlər
GinekologiyaQadın cinsiyyət orqanları ilə bağlı əməliyyatlar
UrologiyaBöyrək, prostat və sidik yolları əməliyyatları
OftalmologiyaKatarakta, lazerlə görmə korreksiyası
Estetik cərrahiyyəRinoplastika, liposaksiya, qarın gərmə və s.
✅ Qısa nəticə:
Əməliyyat — ciddi qərar tələb edən, amma düzgün planlandıqda çox faydalı və həyat keyfiyyətini artıran bir müalicə metodudur.
Əsas olan doğru diaqnoz, mütəxəssis seçimi və əməliyyata hazırlıqdır.