İshal
Материал оптимизирован с помощью ИИ
İshal Nədir və Niyə Yaradır?
İshal, müxtəlif amillərin təsiri ilə bağırsaq fəaliyyətinin pozulması nəticəsində yaranan bir sağlamlıq problemidir. Bu vəziyyət əsasən iki böyük qrupa bölünür: infeksion və qeyri-infeksion səbəblər. İshalın kökündə dayanan amili düzgün müəyyən etmək, effektiv müalicə prosesi üçün ən vacib addımdır.
İshalın Yaranma Səbəbləri
İshalın etiologiyası olduqca genişdir və fərqli xəstəliklərin simptomu kimi ortaya çıxa bilər. Səbəblər aşağıdakı kimi təsnif edilir:
1. İnfeksion Səbəblər
Orqanizmə daxil olan zərərli mikroorqanizmlər bağırsaq traktında iltihaba yol açaraq ishala səbəb olur:
- Bakteriyalar
- Viruslar
- Parazitlər
2. Qeyri-İnfeksion Səbəblər
Bəzən ishal hər hansı bir infeksiya olmadan, xroniki xəstəliklər və ya xarici amillər nəticəsində baş verir:
- Müəyyən dərman preparatlarının qəbulu
- İltihabi bağırsaq xəstəlikləri
- Endokrinoloji pozuntular
- Bağırsaq xərçəngi
- Malabsorbsiya (sorulma pozğunluğu)
- Çölyak xəstəliyi
- Qısa bağırsaq sindromu
İshalın Davametmə Müddətinə Görə Təsnifatı
İshalın kliniki mənzərəsi onun nə qədər davam etməsinə görə fərqlənir. Həkimlər diaqnoz qoyarkən aşağıdakı müddətləri əsas götürürlər:
| İshalın Növü | Davametmə Müddəti |
|---|---|
| Kəskin ishal | 14 gündən qısa müddət |
| Davamlı ishal | 14 - 30 gün arası |
| Xronik ishal | 30 gündən uzun müddət |
Simptomlar və Həkim Müayinəsinin Önəmi
İshala səbəb olan xəstəlikdən asılı olaraq, insanlarda görülən əlamətlər fərdi və fərqli xarakter daşıyır. Hər bir xəstənin vəziyyəti unikal olduğu üçün səbəbə yönəlik müalicə prinsipləri tətbiq edilməlidir.
Xüsusilə uşaqlarda kəskin əlamətlər müşahidə olunduqda və ya ishal uzun müddət davam etdikdə, zamanında həkim müayinəsi mütləqdir. Səbəbin düzgün araşdırılması, fəsadların qarşısını almaq üçün ən etibarlı yoldur.
