Aşagi tezyiq
Məzmun süni intellekt ilə optimallaşdırılmışdır
Aşağı Qan Təzyiqi (Hipotenziya) Nədir?
Aşağı qan təzyiqi, tibbi dildə hipotenziya olaraq adlandırılır və qan təzyiqinin normal qəbul edilən səviyyələrin altına düşməsi vəziyyətidir. Bu vəziyyət fərdin ümumi sağlamlıq vəziyyətindən, qidalanma vərdişlərindən və ya mövcud xəstəliklərindən asılı olaraq inkişaf edə bilər. Aşağı qan təzyiqinin səbəblərini və simptomlarını bilmək, düzgün müalicə metodunun seçilməsi üçün həyati əhəmiyyət daşıyır.
Aşağı Qan Təzyiqinin Əsas Səbəbləri
Qan təzyiqinin düşməsinə səbəb olan bir çox fərqli faktor mövcuddur. Bu faktorlar bədənin maye balansından tutmuş, daxili orqanların funksiyalarına qədər geniş bir spektri əhatə edir:
- Susuzlaşdırma (Dehidratasiya): Kifayət qədər su içməmək qan həcmini azaldaraq təzyiqin düşməsinə səbəb olur.
- Ürək Problemləri: Aşağı ürək dərəcəsi və ya ürək qapağı problemləri qan dövranının səmərəliliyini azaldır.
- Endokrin Problemlər: Tiroid xəstəlikləri, adrenal çatışmazlıq və ya aşağı qan şəkəri səviyyələri təzyiqə birbaşa təsir edir.
- Qan İtkisi: Ciddi xəsarətlər və ya daxili qanaxmalar qan həcminin qəfil azalması ilə nəticələnir.
- Şiddətli İnfeksiya (Septisemiya): Qan dövranına yayılan infeksiyalar təzyiqin təhlükəli həddə düşməsinə yol aça bilər.
- Allergik Reaksiyalar (Anafilaksi): Şiddətli allergik reaksiyalar damarların genişlənməsinə və təzyiqin kəskin enməsinə səbəb olur.
- Qidalanma Çatışmazlığı: Xüsusilə Vitamin B12 və fol turşusu çatışmazlığı qan təzyiqinə mənfi təsir göstərir.
- Dərmanlar: Diuretiklər, beta-blokerlər və Parkinson xəstəliyi dərmanları kimi bəzi preparatlar təzyiqi aşağı sala bilər.
Hipotenziyanın Simptomları
Aşağı qan təzyiqi özünü müxtəlif fiziki əlamətlərlə büruzə verir. Bu simptomlar müşahidə edildikdə diqqətli olmaq lazımdır:
- Başgicəllənmə və ya səndələmə hissi
- Bayılma (sinkop)
- Bulanıq görmə
- Daimi yorğunluq və halsızlıq
- Ürəkbulanma
- Konsentrasiyada çətinlik çəkmək
Müalicə və İdarəetmə Üsulları
Aşağı qan təzyiqinin müalicəsi vəziyyətin şiddətinə və səbəbinə görə dəyişir. Həkim nəzarəti altında tətbiq oluna biləcək bəzi üsullar aşağıdakılardır:
| Müalicə Üsulu | Təsviri |
|---|---|
| Duz Qəbulunun Artırılması | Həkim tövsiyəsi ilə duz qəbulunu artırmaq qan təzyiqini yüksəldə bilər. |
| Maye Qəbulu | Daha çox su içmək bədənin maye balansını və qan təzyiqini tənzimləyir. |
| Hərəkət Nəzarəti | Oturarkən və ya uzanarkən ani hərəkətlərdən qaçınmaq faydalıdır. |
| Ayaqların Qaldırılması | Uzanmış vəziyyətdə ayaqları yuxarı qaldırmaq qanın ürəyə qayıtmasını təmin edir. |
| Kompressiya Corabları | Qan dövranını yaxşılaşdırmaq məqsədilə istifadə edilə bilər. |
| Dərman Müalicəsi | Şiddətli hipotenziya hallarında həkim tərəfindən təyin olunan dərmanlar istifadə olunur. |
Qarşısının Alınması üçün Tövsiyələr
Hipotenziya riskini azaltmaq üçün gündəlik həyatda bəzi sadə tədbirlər görülə bilər. Kifayət qədər su içmək, balanslaşdırılmış pəhriz saxlamaq və ani mövqe dəyişikliklərindən qaçınmaq bu tədbirlərin başında gəlir. Bundan əlavə, qan təzyiqinizi mütəmadi olaraq yoxlamaq sağlamlıq vəziyyətinizi izləmək üçün vacibdir.
ÖNEMLİ: Əgər davamlı aşağı qan təzyiqi yaşayırsınızsa və ya simptomlarınız şiddətlidirsə, mütləq bir sağlamlıq mütəxəssisinə müraciət etməlisiniz.
