AXOX üçün risk faktorları nələrdir?

Xəstəliyin Yaranmasına Səbəb Olan Əsas Risk Faktorları

Bu xəstəliyin inkişaf etməsində həm fərdi vərdişlər, həm də ətraf mühit şəraiti həlledici rol oynayır. Sağlamlıq vəziyyətinin pisləşməsinə və tənəffüs sisteminin zədələnməsinə səbəb olan amilləri bilmək, profilaktik tədbirlərin görülməsi baxımından böyük əhəmiyyət kəsb edir.

Tütün Məhsulları və Ətraf Mühit Təsirləri

Xəstəliyin ən geniş yayılmış səbəbləri arasında tütün istifadəsi ilk sırada yer alır. Aşağıdakı amillər ağciyər sağlamlığının pisləşməsində birbaşa təsirə malikdir:

• Siqaret çəkmək: Aktiv şəkildə tütün məhsullarından istifadə etmək.
• Passiv siqaret çəkmə: Siqaret çəkilən mühitlərdə uzun müddət qalaraq tüstüyə dolayısı ilə məruz qalmaq.
• Hava kirliliyi: Şəhərlərdə istehsal və istehlak tullantıları, həmçinin qızınma və yemək bişirmə məqsədilə yandırılan təzək və kol-kos kimi yanacaqların yaratdığı duman.

Peşəkar Fəaliyyət və Genetik Amillər

İş şəraiti və irsi faktorlar da xəstəliyin patogenezində mühüm yer tutur. Bu kateqoriyaya daxil olan risklər aşağıdakı kimi təsnif edilir:

1. Peşə riskləri: İş prosesi zamanı müxtəlif növ toz, duman və zərərli qazların davamlı olaraq tənəffüs edilməsi.
2. Genetik faktorlar: Nadir hallarda rast gəlinsə də, alfa 1 antitripsin çatışmazlığı xəstəliyin yaranmasına zəmin yaradan genetik amildir.
3. Sosial-iqtisadi vəziyyət: Maddi imkanların və ümumi yaşayış şəraitinin aşağı olması xəstəliyə tutulma riskini artıran faktorlar sırasındadır.