Dərinin allergik xəstəlikləri
Məzmun süni intellekt ilə optimallaşdırılmışdır
Dərinin Allergik Xəstəlikləri və Onların Xüsusiyyətləri
Dərinin allergik xəstəlikləri, müxtəlif daxili və xarici amillərin təsiri ilə yaranan, dərinin strukturunda və funksiyasında dəyişikliklərə səbəb olan immunoloji reaksiyalardır. Bu xəstəliklər arasında atopik dermatit, kontakt dermatit, ürtiker və angioödem kimi fərqli klinik təzahürlər geniş yayılmışdır. Hər bir xəstəlik növü özünəməxsus simptomları və inkişaf mexanizmi ilə xarakterizə olunur.
Atopik Dermatit (Egzama)
Atopik dermatit, xroniki və təkrarlanan xüsusiyyətə malik olan iltihabi bir dəri xəstəliyidir. Bu xəstəlik dərinin baryer funksiyasının pozulması ilə müşayiət olunur və aşağıdakı simptomlarla özünü büruzə verir:
- Quru dəri və şiddətli qaşınma,
- Dəridə qızartı və şişkinlik,
- İltihabi prosesin kəskinləşməsi.
Atopik dermatit ən çox uşaqlarda müşahidə olunsa da, bütün yaş qruplarına təsir edə bilən universal bir sağlamlıq problemidir.
Kontakt Dermatit və Növləri
Kontakt dermatit, dərinin müəyyən bir maddə ilə (allergen və ya irritan) birbaşa təması nəticəsində yaranan iltihabi reaksiyadır. Bu xəstəlik iki əsas qrupa bölünür:
- Alerjen kontakt dermatit: Dərinin spesifik bir allergenə qarşı göstərdiyi immun reaksiyasıdır.
- İrritan kontakt dermatit: Dərinin birbaşa kimyəvi maddələrlə təması nəticəsində meydana gələn zədələnmədir.
Bu vəziyyətin əsas simptomları arasında dəri qızartısı, şişkinlik, veziküller (su qabarcıqları) və eroziyalar yer alır.
Ürtiker (Kürtaj) və Angioödem
Ürtiker, dəridə ani başlayan, qırmızı və qaşınan lezyonlarla xarakterizə olunan bir vəziyyətdir. Bu lezyonlar həm allergik, həm də qeyri-allergik səbəblərdən qaynaqlana bilər. Adətən bir neçə saat ərzində yox olan bu əlamətlər, xronik ürtiker halında daha uzun müddət davam edə bilər.
Angioödemin Xüsusiyyətləri
Angioödem, dəri altı və ya mukoza altı toxumalarda yaranan şişkinlikdir və çox vaxt ürtikerlə birlikdə görülür. Bu reaksiya əsasən aşağıdakı bölgələrdə müşahidə olunur:
- Gözlər və dodaqlar,
- Əllər və ayaqlar,
- Genital bölgə və ya boğaz ətrafı.
Angioödem allergik reaksiyalar, müəyyən dərman preparatları və ya qida maddələrinin qəbulu nəticəsində tetiklənə bilər.
Alerjik Kontakt Ürtiker
Alerjik kontakt ürtiker, dərinin müəyyən bir maddə ilə təmasından dərhal sonra inkişaf edən xüsusi bir ürtiker tipidir. Bu vəziyyət şiddətli qaşınma və dərinin həddən artıq həssaslığı ilə müşayiət olunan qırmızı lezyonlarla özünü göstərir.
Diaqnoz və Müalicə Metodları
Dərinin allergik xəstəliklərinin diaqnozu, əsasən mütəxəssis tərəfindən aparılan klinik müayinəyə və spesifik dəri testlərinə əsaslanır. Diaqnostika prosesində patch test (yamaq testi) və prick test kimi metodlardan istifadə olunur.
| Müalicə Üsulu | Təsviri |
|---|---|
| Allergenlərdən Qaçınma | Reaksiyaya səbəb olan maddələrlə təmasın kəsilməsi. |
| Simptomatik Dərmanlar | Antihistaminiklər və kortikosteroidlərin istifadəsi. |
| İmmunoterapiya | Lazım gəldikdə tətbiq olunan uzunmüddətli müalicə üsulu. |
Hər hansı bir allergik dəri reaksiyası simptomu ilə qarşılaşdıqda, dəqiq diaqnoz və effektiv müalicə üçün mütləq bir dermatoloq və ya allergoloq məsləhəti alınmalıdır.
