Doktorsitesi.az

İshal

Dr. Aqil Ağakişiyev
Dr. Aqil Ağakişiyev
24 yanvar 2023834 baxış
Randevu Al
İshal 24 saatda 3 və daha artıq olmaqla, normal vaxtlardan daha çox sayda və sulu, duru halda defekasiyanın olmasıdır. İshal tək bir xəstəlik nəticəsində yaranan sağlamlıq problemi deyil. Bir sıra müxtəlif xəstəliklər ishala səbəb olur. Dünya ölüm səbəbləri araşdırmasında etiologiyasından aslı olmayaraq ishal səbəbli ölüm sıralamada 6 cı yerdədir. 5-6 yaş uşaqlarda 2 ci ölüm səbəbi olaraq göstərilmişdir.
İshal
Süni intellekt ilə təkmiləşdirilmiş versiya

Məzmun süni intellekt ilə optimallaşdırılmışdır

İshal Nədir və Niyə Yaradır?

İshal, müxtəlif amillərin təsiri ilə bağırsaq fəaliyyətinin pozulması nəticəsində yaranan bir sağlamlıq problemidir. Bu vəziyyət əsasən iki böyük qrupa bölünür: infeksionqeyri-infeksion səbəblər. İshalın kökündə dayanan amili düzgün müəyyən etmək, effektiv müalicə prosesi üçün ən vacib addımdır.

İshalın Yaranma Səbəbləri

İshalın etiologiyası olduqca genişdir və fərqli xəstəliklərin simptomu kimi ortaya çıxa bilər. Səbəblər aşağıdakı kimi təsnif edilir:

1. İnfeksion Səbəblər

Orqanizmə daxil olan zərərli mikroorqanizmlər bağırsaq traktında iltihaba yol açaraq ishala səbəb olur:

  • Bakteriyalar
  • Viruslar
  • Parazitlər

2. Qeyri-İnfeksion Səbəblər

Bəzən ishal hər hansı bir infeksiya olmadan, xroniki xəstəliklər və ya xarici amillər nəticəsində baş verir:

  • Müəyyən dərman preparatlarının qəbulu
  • İltihabi bağırsaq xəstəlikləri
  • Endokrinoloji pozuntular
  • Bağırsaq xərçəngi
  • Malabsorbsiya (sorulma pozğunluğu)
  • Çölyak xəstəliyi
  • Qısa bağırsaq sindromu

İshalın Davametmə Müddətinə Görə Təsnifatı

İshalın kliniki mənzərəsi onun nə qədər davam etməsinə görə fərqlənir. Həkimlər diaqnoz qoyarkən aşağıdakı müddətləri əsas götürürlər:

İshalın NövüDavametmə Müddəti
Kəskin ishal14 gündən qısa müddət
Davamlı ishal14 - 30 gün arası
Xronik ishal30 gündən uzun müddət

Simptomlar və Həkim Müayinəsinin Önəmi

İshala səbəb olan xəstəlikdən asılı olaraq, insanlarda görülən əlamətlər fərdi və fərqli xarakter daşıyır. Hər bir xəstənin vəziyyəti unikal olduğu üçün səbəbə yönəlik müalicə prinsipləri tətbiq edilməlidir.

Xüsusilə uşaqlarda kəskin əlamətlər müşahidə olunduqda və ya ishal uzun müddət davam etdikdə, zamanında həkim müayinəsi mütləqdir. Səbəbin düzgün araşdırılması, fəsadların qarşısını almaq üçün ən etibarlı yoldur.

Etiketlər

ishal

Müəllif Haqqında

Dr. Aqil Ağakişiyev

Dr. Aqil Ağakişiyev

2009-cu ildə Azərbaycan Tibb Universiteti'ndə tibb təhsilini tamamlayan Ağakişiyev, 2005-2010- cu illər arasında bir sıra dövlət və özəl xəstəxanalarda peşəsini yerinə yetirmiş, bununla birgə Türkiyə'nin dəyərli tibb universitetlərindən olan Hacettepe Universiteti'ndə "Patoloji, Gastroentroloji" sahəsində təcrübə qazanmışdır. Gaziantep Universiteti Şahinbəy Araşdırma və Uygulama Xəstəxanası'nda İç hastalıkları Ana Bilim Dalı Gastroenteroloji-Hepatoloji Bilim Dalı Yan Dal Uzmanlık Eğitiminde Üst İxtisas ətmişdir.

Vacib Məlumatlandırma

Sayt daxilindəki məlumatlar məlumatlandırma məqsədlidir. Bu məlumatlandırma heç bir halda həkimin xəstəsini tibbi məqsədlə müayinə etməsi və ya diaqnoz qoyması yerinə keçmir.