Əmizdirən ananın qidalanması
Əmizdirən Ananın Ümumi Qida Ehtiyacları
Əmizdirən analar, hamiləlik dövrü ilə müqayisədə əlavə kalori, protein, vitaminlər və minerallara ehtiyac duyurlar. Bu dövrdə qidalanma balanslı, müxtəlif və zəngin olmalıdır.
1. Kalorilər:
Əmizdirən anaların gündəlik kalori ehtiyacı, ortalama 300-500 kalori daha çoxdur. Bu, körpənin əmizdirməsi üçün lazım olan əlavə enerji təmin edir.
İdeal olaraq, əgər ana artıq çəki problemi yaşamırsa, əlavə kalori ehtiyacı gündəlik 2,500-2,700 kalori olmalıdır. Bu, fiziki fəaliyyətə və ananın metabolizmasına bağlı olaraq dəyişə bilər.
2. Proteinlər:
Əmizdirən analar daha çox proteinə ehtiyac duyurlar. Proteinlər körpənin və ananın toxumalarının sağlam inkişafı üçün vacibdir.
Gündəlik protein tələbi təxminən 70-100 qram olmalıdır. Yüksək keyfiyyətli protein mənbələri arasında ət, balıq, yumurta, qatıq, pendir, lobya, noxud, və qoz-fındıq var.
3. Vitaminlər və Minerallar:
Dəmir: Əmizdirən anaların dəmir ehtiyacı artıb, çünki əmizdirmə zamanı qan itirə bilər. Dəmir çatışmazlığı anemiyaya səbəb ola bilər, buna görə də dəmir tərkibli qidalar (qırmızı ət, yaşıl yarpaqlı tərəvəzlər, noxud, quru meyvələr) istehlak edilməlidir.
Kalsium: Kalsium, həm ananın, həm də körpənin sümük və diş sağlamlığı üçün vacibdir. Kalsium tələbi, gündəlik 1,000-1,200 mg civarındadır. Kalsium mənbələri arasında süd, qatıq, pendir, badam, tərəvəzlər və kalsiumla zənginləşdirilmiş qidalar var.
Vitamin D: Vitamin D, kalsiumun bədəndə əmilməsini təmin edir. Gündüz günəş işığı, balıq yağı, yumurta və süt məhsulları vitamin D qaynaqlarıdır. Bəzi hallarda, həkimlər əlavə vitamin D qəbulunu tövsiyə edə bilər.
Fol turşusu: Əmizdirən analar hələ də fol turşusuna ehtiyac duyurlar, xüsusən də körpənin beyninin və sinir sisteminin düzgün inkişafı üçün.
B12 vitamini: Bu vitamin, xüsusilə bitki əsaslı pəhrizlə qidalanan analar üçün çox vacibdir, çünki B12 vitamini, beyin funksiyası və qan hüceyrələrinin sağlamlığı üçün əhəmiyyətlidir.
4. Yağlar:
Sağlam yağlar, körpənin inkişafı üçün vacib olan omeqa-3 və omeqa-6 yağ turşularını təmin edir. Omeqa-3 yağ turşuları xüsusilə beynin inkişafı üçün vacibdir.
Zeytun yağı, avokado, balıq (xüsusən somon, sardina, ton balığı) və qoz-fındıq kimi sağlam yağlar pəhrizdə yer almalıdır.
5. Su:
Əmizdirən anaların çoxlu su içməsi çox vacibdir, çünki əmizdirmə zamanı bədənin suya olan tələbi artır. Gündəlik olaraq 2.5-3 litr su içmək tövsiyə edilir. Su, süd istehsalını dəstəkləyir və ananın bədənini düzgün şəkildə hidratlaşdırır.
Əmizdirən Ananın Qida Seçimləri:
Meyvələr və tərəvəzlər:
Gündəlik olaraq müxtəlif meyvə və tərəvəzlər yeyilməlidir. Bunlar vitamin və mineral mənbələridir və həmçinin liflə zəngin olduğundan, həzmi yaxşılaşdırır.
Tam taxıllar:
Tam taxıllı qidalar (yulaf, qarabaşaq, qəhvəyi düyü, çörək) lif və kompleks karbohidrat mənbələridir və enerji verir.
Yüksək keyfiyyətli proteinlər:
Əmizdirən analar üçün ət, balıq, quş əti, yumurta və vegeterianlər üçün paxlalılar (noxud, lobyalar) yaxşı protein mənbələridir.
Zərərli qidalardan çəkinmək:
Alkoqol və kofein: Alkoqol və çox miqdarda kofein, süd ilə körpəyə keçə bilər, buna görə də minimal miqdarda istifadə edilməli və ya mümkün olduqda qarşısı alınmalıdır.
Şəkərli və emal edilmiş qidalar: Yüksək şəkər və yağlı qidalar pəhrizdən çıxarılmalı və təbii, təzə qidalara üstünlük verilməlidir.
Əmizdirən Anaların Yalnızca Süd Və Su ilə Qidalanması:
Əmizdirən anaların çox vaxt körpələrinə süd verməsi üçün öz qidalanmalarına diqqət etmələri vacibdir. Körpə yalnız anasının südündən faydalanır, ona görə də ana südü istehsalını dəstəkləyəcək balanslı bir pəhrizə sahib olmalıdır.
Qeydlər:
Körpənin xüsusi qida ehtiyacları: Əmizdirən analar, həmçinin körpələrinin hələ də bəzi qidaları düzgün udub qəbul etmədiklərini nəzərə almalıdırlar. Bu zaman, ananın sağlamlığına diqqət etmək körpənin gələcək inkişafı üçün vacibdir.
Mütəxəssis ilə məsləhətləşmə: Əgər ana qida əlavələri və ya xüsusi bir pəhriz tələb edirsə, həkim və ya diyetoloqla məsləhətləşmək faydalıdır.
Nəticə:
Əmizdirən ananın qidalanması yalnız öz sağlamlığını deyil, həm də körpənin inkişafını birbaşa təsir edir. Düzgün və balanslı qidalanma, həm ananın, həm də körpənin yaxşı inkişaf etməsini təmin edir.