Doktorsitesi.az

QIŞ GƏLİR, ÜRƏK İNFARKTI RİSKİ YÜKSƏLİR

Prof. Dr. Ali Metin Esen
Prof. Dr. Ali Metin Esen
21 mart 2023278 baxış
Randevu Al
Qış aylarında ürək-damar xəstəliklərinə səbəb olan amillər arasında qidalanma vərdişlərindəki mənfi dəyişikliklər, az fiziki aktivlik, siqaretin artması, qanda xolesterinin səviyyəsinin artması və D vitamini çatışmazlığı özünü büruzə verir. Soyuq hava şəraiti ürək və qan damarlarına mənfi təsir göstərir. Xüsusilə qış aylarında qanın axıcılığının azalması, qanın laxtalanma effektivliyinin artması, damarların daralma aktivliyinin artması və bəzi hormonların qanda səviyyəsinin artması ürək və damar xəstəliklərinin artmasında rol oynayan amillərdəndir.
QIŞ GƏLİR, ÜRƏK İNFARKTI RİSKİ YÜKSƏLİR
Süni intellekt ilə təkmiləşdirilmiş versiya

Məzmun süni intellekt ilə optimallaşdırılmışdır

Qış Fəslində Ürək-Damar Xəstəlikləri: Aorta Diseksiyası Təhlükəsi

Qış aylarında aşağı temperaturun təsiri ilə ən çox rast gəlinən və həyati təhlükə yaradan ürək-damar xəstəliklərindən biri aorta diseksiyasıdır. Aortanın yırtılması nəticəsində yaranan bu vəziyyət, son dərəcə ölümcül ola biləcək ciddi bir damar patologiyasıdır. Xüsusilə 60 yaşdan yuxarı kişilər qış mövsümündə bu riskə qarşı daha həssas qrupda yer alırlar.

Soyuq havanın təsiri ilə orqanizmdə adrenalin və noradrenalin hormonlarının səviyyəsi artır və simpatik sistem aktivləşir. Bu fizioloji dəyişiklik nəticəsində ürək döyüntüləri sürətlənir və damar tonusu yüksəlir ki, bu da iri damarlarda qopmaların baş verməsinə zəmin yaradır. Payız-qış mövsümlərində infarkt tezliyinin artması məhz bu biokimyəvi proseslərlə birbaşa əlaqəlidir.

İnfarkt Riskini Artıran Əsas Faktorlar

Qış aylarında ürək sağlamlığını təhdid edən bir neçə mühüm amil mövcuddur. Bu dövrdə insanların həyat tərzindəki dəyişikliklər xəstəliklərin kəskinləşməsinə səbəb olur. Risk faktorlarını aşağıdakı kimi qruplaşdırmaq mümkündür:

  • Xolesterolu yüksək olan qidaların həddindən artıq qəbulu,
  • Fiziki aktivliyin azalması və daha az hərəkətli həyat tərzi,
  • Qapalı mühitlərdə siqaret çəkmə vərdişinin artması,
  • Soyuqdəymə nəticəsində yarana biləcək hipertansif hücumlar.

Ürək Çatışmazlığı və D Vitamini Çatışmazlığının Rolu

Qışda təhlükə yaradan digər mühüm ürək xəstəliyi isə ürək çatışmazlığıdır. Soyuq aylarda böyrəklərdən duz saxlayan bəzi hormonların qanda səviyyəsi yüksəlir. Bu vəziyyət həm hipertoniya, həm də ürək çatışmazlığının kəskinləşməsinə birbaşa səbəb olur.

Yay aylarında kifayət qədər günəş işığı almayan insanlarda qış mövsümündə D vitamini çatışmazlığı daha qabarıq şəkildə özünü göstərir. D vitamini çatışmazlığı və bununla bağlı yaranan yüksək parathormon səviyyəsi ürək xəstələrində mənfi nəticələrə yol açır. Buna görə də, hipertoniya və ürək çatışmazlığı olan xəstələrin payız-qış aylarında D vitamini ilə təmin olunması sağlamlıq baxımından olduqca faydalıdır.

Ürək Sağlamlığını Qorumaq Üçün Diqqət Edilməsi Vacib Məqamlar

Qış aylarında ürək ritminin pozulması və ani ürək ölümləri riski artdığı üçün profilaktik tədbirlərin görülməsi zəruridir. Aşağıdakı tövsiyələrə əməl etmək ürək-damar sistemini qorumağa kömək edəcəkdir:

  1. Dərman İstifadəsi: Ürək və təzyiq dərmanları həkim məsləhəti ilə müntəzəm şəkildə istifadə edilməlidir.
  2. Zərərli Vərdişlər: Heç vaxt siqaret çəkilməməli, hətta siqaret dumanı olan mühitlərdən uzaq durulmalıdır.
  3. Fiziki Aktivlik: Hava şəraitindən asılı olmayaraq müntəzəm olaraq idman edilməlidir.
  4. Qidalanma Rejimi: Sağlam və balanslı qidalanma tövsiyələri mütləq nəzərə alınmalıdır.
Risk FaktoruTəsiri
Soyuq HavaAdrenalin artımı və damar gərginliyi
HərəkətsizlikÜrək-damar sisteminin zəifləməsi
D Vitamini AzlığıParathormon yüksəlməsi və ürək fəsadları
SiqaretDamar tıxanıqlığı və infarkt riski

Müəllif Haqqında

Prof. Dr. Ali Metin Esen

Prof. Dr. Ali Metin Esen

Prof. Dr. Ali Metin Esen Egey Universitetinin Tibb Fakültəsində bakalavr təhsilini müvəffəqiyyətlə tamamlamış və 1995-ci ildə Tibb Elmləri Doktoru adını almışdır. İstanbul Universiteti Kardiologiya İnstitutunda ixtisasını tamamladı və 2001-ci ildə Kardiologiya Mütəxəssisi oldu.

Vacib Məlumatlandırma

Sayt daxilindəki məlumatlar məlumatlandırma məqsədlidir. Bu məlumatlandırma heç bir halda həkimin xəstəsini tibbi məqsədlə müayinə etməsi və ya diaqnoz qoyması yerinə keçmir.