Sidik axarinin daslari

Sidik axarının daşları, böyrək daşları (urolitiaz) kimi də tanınır və böyrəklərdə və ya sidik yollarında meydana gələn kristallaşmış mineral birikintiləridir. Bu daşlar, böyrəklərdən sidik kisəsinə qədər olan hər hansı bir yerdə meydana gələ bilər və sidik axınına mane ola bilər. Daşların ölçüsü çox kiçik qum dənələrindən, böyrək və ya sidik yollarını tamamilə tıxayacaq qədər böyük olara bilər.
Səbəbləri
Sidik axarının daşlarının əmələ gəlməsinin bir neçə səbəbi ola bilər, o cümlədən:
Yetersiz su istehlakı, nəticədə sidikdə mineral və duzların konsentrasiyası artır.
Bəzi qida maddələrinin (məsələn, yüksək oksalat, kalsium və ya urik asid içərən qidalar) aşırı istehlakı.
Bəzi sağlamlıq şərtləri (məsələn, hiperparatireoidizm, Crohn xəstəliyi və ya sidik yolu infeksiyaları).
İrsi meyllilik.
Simptomlar
Sidik axarının daşları olanda yaşana biləcək simptomlar arasında:
Kəskin və şiddətli bel ağrısı və ya yan tərəfdə ağrı.
Sidikdə qan (hematuriya).
Sidik etmədə çətinlik, sidik axınının zəifləməsi.
Sidikdə bulanıklıq və ya pis qoxu.
Tez-tez və ya acil idrara çıxmaq ehtiyacı.
İdrar etmə zamanı yanma hissi.
Qusma və bulantı.
Diaqnoz
Sidik axarının daşlarının diaqnozu üçün ultrason, kompüterli tomografiya (CT) skanı və ya rəngli sidik testləri kimi görüntüləmə və laboratoriya testlərindən istifadə edilə bilər.
Müalicə
Müalicə, daşların ölçüsünə, yerinə və simptomların şiddətinə bağlıdır:
Kiçik daşlar adətən bol su içməklə və ağrıkəsicilər ilə müalicə edilə bilər.
Böyük daşlar üçün shock dalğa litotripsiya (daşları parçalamaq üçün xaricdən şok dalğaları tətbiq etmə), endoskopik müdaxilələr və ya nadir hallarda cərrahi müdaxilə tələb oluna bilər.
Sidik yolu infeksiyası varsa, antibiotiklər təyin edilə bilər.
Sidik axarının daşları ilə bağlı simptomlar yaşayan şəxslər dərhal tibbi yardım almalıdır. Düzgün diaqnoz və effektiv müalicə, ağrının azaldılması və potensial komplikasiyaların qarşısının alınmasında mühümdür.