Təlaş (panik) pozuntusu

Panik Atak Nədir və Necə Baş Verir?

Panik ataklar, qısa müddətli, lakin son dərəcə şiddətli qorxu və ya narahatlıq epizodlarıdır. Bu vəziyyətlər adətən bir neçə dəqiqədən bir saata qədər davam edə bilər. Ən diqqətçəkən xüsusiyyəti isə bu atakların adətən gözlənilmədən baş verməsi və spesifik bir xarici səbəbə bağlı olmamasıdır.

Panik Atakın Fiziki və Psixoloji Simptomları

Panik atak zamanı fərd həm fiziki, həm də emosional olaraq ağır sınaqdan keçir. Bu müddət ərzində yaşanan simptomlar şəxsin gündəlik funksionallığını müvəqqəti olaraq iflic edə bilər.

Yaşanan əsas fiziki simptomlar aşağıdakılardır:

• Ürək döyüntüsü və bədəndə titrəmə (tərpənmə),
• Nəfəs darlığı və döş qəfəsində kəskin ağrı,
• Başgicəllənmə və müvazinət itkisi,
• Mədə-bağırsaq problemləri və ya qusma hissi.

Fiziki əlamətlərlə yanaşı, şəxs psixoloji olaraq ölüm qorxusu, özünü idarəetməni itirmək (kontroldan çıxmaq) və ya dəli olmaq qorxusu kimi gərgin hisslər yaşayır.

Panik Pozuntusu və Qaçınma Davranışı

Panik pozuntusu olan şəxslər, yalnız atak anında deyil, ataklar arasındakı dövrdə də gələcək tutmalar barədə davamlı narahatlıq keçirirlər. Bu vəziyyət onların sosial və peşəkar həyatlarına mənfi təsir göstərir. Nəticədə, fərdlər yeni bir atakın baş verə biləcəyi müəyyən yerlərdən və ya vəziyyətlərdən uzaq durmağa, yəni qaçınma davranışı nümayiş etdirməyə başlayırlar.

Panik Pozuntusunun Müalicə Üsulları

Panik pozuntusunun müalicəsi müasir tibb və psixologiyada effektiv şəkildə həyata keçirilir. Müalicə prosesində tətbiq olunan əsas metodlar aşağıdakı cədvəldə ümumiləşdirilmişdir:

Sağalma prosesində peşəkar müdaxilə ilə yanaşı, şəxsə yaxınları tərəfindən dəstək və anlayış göstərilməsi də çox vacibdir. Bu yanaşma xəstənin özünü güvəndə hiss etməsinə və reabilitasiya müddətinin sürətlənməsinə birbaşa töhfə verir.