Anadangəlmə (kongenital) hipotireozun əlamətləri

Körpələrdə Hipotireoz: Əlamətləri və Erkən Diaqnozun Önəmi

Körpələrdə hipotireoz, tiroid vəzilərinin kifayət qədər hormon istehsal etməməsi nəticəsində yaranan və erkən müdaxilə edilmədikdə ciddi fəsadlara yol aça bilən bir vəziyyətdir. Bu xəstəliyin əlamətlərini vaxtında tanımaq və müvafiq testlərdən keçmək uşağın sağlam inkişafı üçün həyati əhəmiyyət kəsb edir.

Hipotireozun Klinik Əlamətləri

Körpələrdə müşahidə olunan hipotireozun əlamətləri həm fiziki, həm də davranış xüsusiyyətlərində özünü büruzə verir. Əsas simptomlar aşağıdakı kimidir:

• Yüksək Doğuş Çəkisi: Hipotireozlu körpələr adətən normaldan daha ağır çəki ilə doğulurlar.
• Hipoaktivlik: Körpənin həddindən artıq sakit olması və çox az ağlaması diqqət yetirilməli olan bir haldır.
• Yemək Problemləri: Əmizdirmə zamanı və ya şüşədən qidalanmada çətinliklər, həmçinin iştahsızlıq müşahidə olunur.
• Daimi Qəbizlik: İnadkar və davamlı qəbizlik bu xəstəliyin ən yaygın əlamətlərindən biridir.
• Dəri Dəyişiklikləri: Körpənin cildi qalın, soyuq və ya sarımtıl rəngdə ola bilər.
• Hipotermiya: Bədən temperaturunun normal səviyyədən aşağı olması.
• Fiziki İnkişaf Geriliyi: Boy və çəkinin normadan yavaş artması ilə xarakterizə olunan inkişaf ləngiməsi.
• Üz Şişkinliyi və Dilin Böyüklüyü: Xüsusilə göz çevrəsində şişkinlik və dilin normaldan böyük olaraq ağızdan kənara çıxması.
• Səs Problemləri: Körpənin ağlamasının qarınqulaq və dərin (boğuq) olması.
• Zehni və Motor İnkişaf: Müalicə edilmədikdə zehni və motor inkişafda ciddi geriliklər yarana bilər.

Diaqnoz: Neonatal Tarama Testləri

Anadangəlmə hipotireozun erkən diaqnozu üçün bir çox ölkədə doğumdan sonrakı ilk günlərdə neonatal tarama testləri tətbiq edilir. Bu skrininq prosesi körpələrin qanındakı T4 (tiroksin) və TSH (tiroid stimulyan hormonu) səviyyələrinin ölçülməsini əhatə edir.

Erkən diaqnoz qoyulduqda və dərhal müalicəyə başlandıqda, hipotireozun uşağın ümumi inkişafı üzərindəki mənfi təsirlərini minimuma endirmək mümkündür.

Müalicə və Pediatrik Endokrinoloq Nəzarəti

Hipotireozun müalicəsi adətən levotiroksin (tiroksin) ilə aparılan hormon replasman terapiyasını əhatə edir. Bu müalicə üsulu uşağın fiziki və zehni inkişafını normallaşdırmağa kömək edir.

Müalicənin davamlılığı və doza tənzimlənməsi mütləq şəkildə bir pediatrik endokrinoloq tərəfindən idarə olunmalıdır. Müntəzəm həkim nəzarəti müalicənin effektivliyi üçün vacibdir.