Kəskin qarın

Səbəblər

Kəskin qarın ağrısının bir çox potensial səbəbi var:

Mədə-bağırsaq səbəbləri

Appendisit: Appendiksin iltihabı.

Divertikulit: Bağırsaq divarının çıxıntılarının iltihabı.

Kəskin pankreatit: Mədəaltı vəzinin iltihabı.

Perforasiya: Mədə və ya bağırsağın deşilməsi (məsələn, peptik ülser).

Bağırsaq obstruksiyası: Bağırsaqların tıxanması.

Mezenterik iskemiya: Bağırsaqlara qan axınının kəsilməsi.

Hepatobiliar səbəblər

Kəskin kolesistit: Öd kisəsinin iltihabı.

Koledokolitiaz: Öd yollarında daşların olması.

Hepatit: Qaraciyərin iltihabı.

Ginekoloji səbəblər

Ektopik hamiləlik: Rəhm dışı hamiləlik.

Over kisti rüptürü: Yumurtalıq kistinin partlaması.

Pelvik iltihabi xəstəlik (PID): Reproduktiv orqanların infeksiyası və iltihabı.

Uroloji səbəblər

Nefrolitiaz: Böyrək daşları.

Piyelonefrit: Böyrəklərin iltihabı.

Sidik yollarının obstruksiyası: Sidik yollarında tıxanma.

Damar səbəblər

Aorta anevrizmasının rüptürü: Aorta damarının genişlənməsi və partlaması.

Simptomlar

Kəskin qarının simptomları səbəbdən asılı olaraq dəyişə bilər, lakin ümumi simptomlar aşağıdakılardır:

Ani və şiddətli qarın ağrısı: Ağrı qarının hər hansı bir hissəsində başlaya bilər və yayıla bilər.

Qarın sərtliyi: Qarında sərtlik və toxunmaya qarşı həssaslıq.

Bulantı və qusma: Yeməkdən imtina və davamlı qusma.

Qızdırma: İnfeksiyanın mövcudluğunu göstərən yüksək bədən temperaturu.

Şişkinlik: Qarında şişkinlik və həzm problemləri.

Qəbizlik və ya ishal: Bağırsaq funksiyasının pozulması.

Diaqnoz

Kəskin qarının diaqnozu, tibbi tarix, fiziki müayinə və müxtəlif laboratoriya və görüntüləmə testləri vasitəsilə qoyulur:

Fiziki müayinə: Həkim qarını yoxlayaraq ağrının yerini və şiddətini qiymətləndirir.

Qan testləri: Ümumi qan analizi, elektrolitlər, qaraciyər və böyrək funksiyası testləri.

Sidik analizi: Sidik yollarının infeksiyası və ya daşlarını aşkar etmək üçün.

Görüntüləmə testləri: Ultrasəs, kompüter tomoqrafiyası (KT) və ya maqnit rezonans tomoqrafiyası (MRT).

Endoskopiya: Mədə və bağırsaqların daxili müayinəsi üçün.

Müalicə

Kəskin qarının müalicəsi səbəbə yönəldilmişdir və simptomların idarə edilməsinə yönəldir:

Appendisit:

Cərrahi müdaxilə: Appendiksin çıxarılması (appendektomiya).

Kəskin kolesistit:

Cərrahi müdaxilə: Öd kisəsinin çıxarılması (kolesistektomiya).

Antibiotiklər: İnfeksiyanı idarə etmək üçün.

Bağırsaq obstruksiyası:

Nasogastrik boru: Mədəin decompression edilməsi.

Cərrahi müdaxilə: Tıxanmanın aradan qaldırılması.

Kəskin pankreatit:

İntravenöz mayelər: Dehidrasiyanı aradan qaldırmaq üçün.

Ağrıkəsicilər: Ağrını idarə etmək üçün.

Qida qəbulu məhdudiyyəti: Pankreası istirahətdə saxlamaq üçün.

Nefrolitiaz:

Ağrıkəsicilər və antispazmodiklər: Ağrını idarə etmək və spazmları azaltmaq üçün.

Maye qəbulu artırılması: Daşların çıxarılmasına kömək etmək üçün.

Cərrahi müdaxilə: Böyük və ya tıxanmış daşların çıxarılması.

Evdə Baxım və Profilaktika

Kəskin qarının səbəbi müəyyən edildikdən sonra evdə baxım və profilaktik tədbirlər aşağıdakılardan ibarət ola bilər:

Sağlam qidalanma: Lifli qidaların və suyun yetərli qəbulu.

Düzgün dərman istifadəsi: Həkim tərəfindən təyin olunan dərmanların düzgün və vaxtında qəbulu.

Gündəlik fiziki fəaliyyət: Həzm sistemini və ümumi sağlamlığı dəstəkləmək üçün.

Stressin idarə edilməsi: Stressin azaldılması üçün meditasiya, yoga və ya digər rahatlama texnikaları.

Fəsadlar

Kəskin qarın müalicə edilməzsə ciddi və həyati təhlükəli fəsadlara səbəb ola bilər:

Peritonit: Qarın boşluğunun iltihabı.

Sepsis: İnfeksiyanın qan dövranına yayılması.

Orqan çatışmazlığı: Ciddi orqan disfunksiyası və ya iflası.

Kəskin qarın ciddi və təcili tibbi müdaxilə tələb edən bir vəziyyətdir. Erkən diaqnoz və düzgün müalicə ilə simptomlar idarə edilə bilər və xəstənin sağalması təmin edilə bilər. Əgər kəskin qarın əlamətləri yaşayırsınızsa və ya bu vəziyyətdən şübhələnirsinizsə, dərhal təcili tibbi yardım alınması vacibdir.