Kavasaki xəstəliyi
Səbəblər
Kavasaki xəstəliyinin dəqiq səbəbi bilinmir, lakin bir neçə nəzəriyyə mövcuddur:
Genetik meyl: Genetik faktorlar xəstəliyin inkişafında rol oynaya bilər.
İnfeksiyalar: Bəzi infeksiyalar (bakterial və ya viral) xəstəliyin yaranmasına səbəb ola bilər.
İmmun reaksiya: Xəstəliyin bədəndəki anormal immun cavabdan qaynaqlandığı düşünülür.
Simptomlar
Kavasaki xəstəliyi üç əsas mərhələdə müşahidə edilən müxtəlif simptomlarla xarakterizə olunur:
Erkən mərhələ (1-2 həftə)
Yüksək qızdırma: 5 gündən çox davam edən və adi qızdırma dərmanları ilə düşməyən yüksək temperatur.
Dəri səpgiləri: Bədəndə yayılmış səpgilər, xüsusilə qasıq bölgəsində və bədəndə.
Şişmiş əllər və ayaqlar: Əllərdə və ayaqlarda şişkinlik və qızartı.
Qırmızı gözlər: Konjunktivit, yəni gözlərin qızarması və iltihabı.
Dodaq və ağız dəyişiklikləri: Qırmızı və çatlamış dodaqlar, ağız içərisində qırmızı ləkələr, çiyələk dili (dilin qırmızı və qabarcıqlı görünməsi).
Boyun limfa düyünlərinin şişməsi: Boyunda bir və ya daha çox limfa düyününün şişməsi.
İkinci mərhələ (2-4 həftə)
Dərinin soyulması: Əllərin və ayaqların barmaqlarında dərinin soyulması.
Mərcan orqan problemləri: Xüsusilə ürək problemləri, koronar arteriya anevrizmaları.
Mədə-bağırsaq problemləri: Qarın ağrısı, qusma və ishal.
Bərpa mərhələsi (4-8 həftə)
Simptomların azalması: Qızdırma və digər simptomlar yavaş-yavaş azalır.
Enerji və fəaliyyətin bərpası: Uşaq yavaş-yavaş normal fəaliyyətinə qayıdır.
Diaqnoz
Kavasaki xəstəliyinin diaqnozu klinik simptomlar və müxtəlif laboratoriya testləri vasitəsilə qoyulur:
Tibbi tarix və fiziki müayinə: Həkim xəstənin simptomlarını və tibbi tarixini qiymətləndirir.
Qan testləri: Qan sayımı, CRP və ESR kimi iltihab göstəricilərinin ölçülməsi.
Ekokardioqrafiya: Ürək və koronar arteriyaların vəziyyətini qiymətləndirmək üçün.
Sidik testləri: Sidik analizləri.
Müalicə
Kavasaki xəstəliyinin müalicəsi əsasən erkən mərhələdə aparılır və simptomların idarə edilməsinə yönəlir:
İmmun globulin terapiyası (IVIG):
Geniş yayılmış müalicə: İntravenöz immun globulin (IVIG) qızdırmanı azaltmaq və koronar arteriya anevrizmalarının qarşısını almaq üçün istifadə edilir.
Aspirin:
İltihab əleyhinə və antikoaqulyant təsiri: Yüksək dozada aspirin qızdırmanı və iltihabı azaltmaq üçün, daha sonra aşağı dozada antikoaqulyant kimi istifadə edilir.
Kortikosteroidlər:
Alternativ müalicə: IVIG və aspirinə cavab verməyən xəstələr üçün kortikosteroidlər istifadə edilə bilər.
Evdə Baxım və Profilaktika
Daimi tibbi nəzarət: Müntəzəm həkim müayinələri və ekokardioqrafiya ilə ürək vəziyyətini izləmək.
Sağlam qidalanma: Uşağın ümumi sağlamlığını qorumaq üçün balanslı qidalanma.
Yaxşı gigiyena: İnfeksiyaların qarşısını almaq üçün.
Fəsadlar
Müalicə olunmadıqda Kavasaki xəstəliyi ciddi ürək problemlərinə səbəb ola bilər:
Koronar arteriya anevrizmaları: Ürəyin koronar arteriyalarının genişlənməsi.
Miyokard infarktı: Ürək əzələsinə qan axınının kəsilməsi.
Ürək çatışmazlığı: Ürəyin pompalama funksiyasının pozulması.
Arterit: Arteriyaların iltihabı.
Kavasaki xəstəliyi ciddi və həyat keyfiyyətini təsir edən bir vəziyyətdir. Erkən diaqnoz və düzgün müalicə ilə simptomlar idarə edilə bilər və xəstənin sağlamlığı qoruna bilər. Əgər Kavasaki xəstəliyinin əlamətlərini yaşayırsınızsa, dərhal tibbi yardım alınması vacibdir.