Mədə Xərçəngi: Mədə-bağırsaq Sisteminin Təhlükəli Xəstəliyi
Səbəblər:
Helicobacter Pylori infeksiyası: Mədənin selikli qişasına təsir edən bu bakteriya mədə xərçəngi riskini artıra bilər.
Yaş: Ümumiyyətlə orta yaşlı və yaşlı insanlarda daha çox rast gəlinir.
Genetik faktorlar: Ailədə mədə xərçəngi olan insanlarda risk daha yüksəkdir.
Pəhriz: Duzlu, hisə verilmiş və konservləşdirilmiş qidaların həddindən artıq istehlakı mədə xərçəngi riskini artıra bilər.
Siqaret və Alkoqol: Bu vərdişlər mədə xərçəngi riskini artıra bilər.
Əvvəlki mədə problemləri: Xroniki qastrit və ya mədə xorası tarixi mədə xərçəngi riskini artıra bilər.
Simptomlar:
Qarın ağrısı: Ağrı xüsusilə qarın yuxarı hissəsində hiss olunur.
Bulantı və qusma: Xüsusilə yeməkdən sonra baş verə bilər.
Arıqlamaq: İştahsızlıq kilo itkisinə səbəb ola bilər.
Yorğunluq və zəiflik: Anemiya inkişaf edə bilər.
Udmaqda çətinlik: Qida udmaqda çətinlik yarana bilər.
Qanlı nəcis: Mədə-bağırsaq qanaxması səbəbindən nəcisdə qan görünə bilər.
Diaqnoz və Müalicə:
Endoskopiya: Kamera ilə mədə içinə baxaraq şişin vizuallaşdırılması.
Biopsiya: Endoskopiya zamanı alınan toxuma nümunəsinin tədqiqi.
Görüntüləmə Testləri: CT scan, MRI və ya PET scan kimi testlərlə xərçəngin yayılmasının qiymətləndirilməsi.
Cərrahi müdaxilə: Şişin çıxarılması üçün cərrahi əməliyyat.
Radioterapiya: Yüksək enerjili şüalardan istifadə edərək xərçəng hüceyrələrinin öldürülməsi.
Kimyaterapiya: Xərçəng hüceyrələrini öldürmək və ya böyüməsini idarə etmək üçün istifadə edilən dərmanlar.
Qarşısının alınması və həyat tərzi dəyişiklikləri:
Sağlam Pəhriz: Təzə meyvə, tərəvəz və az yağlı protein ehtiva edən bir pəhriz qəbul edin.
Siqaret və Alkoqol Məhdudiyyəti: Siqaret çəkməmək və spirt istehlakını məhdudlaşdırmaq.
Helicobacter Pylori ilə mübarizə: Bu bakteriya ilə mübarizə aparmaq üçün müvafiq müalicənin alınması.
Müntəzəm Sağlamlıq Müayinələri: Müəyyən risk faktorları olan şəxslər müntəzəm sağlamlıq müayinələrini laqeyd qoymamalıdırlar.
Mədə xərçəngi adətən simptomlar göründüyü zaman inkişaf etmiş bir mərhələdə diaqnoz qoyulur, buna görə də erkən diaqnoz vacibdir. Risk faktorlarına diqqət yetirərək sağlam həyat tərzi vərdişlərinə yiyələnmək və müntəzəm sağlamlıq müayinələrində iştirak etmək mədə xərçəngi riskinin azaldılmasında mühüm rol oynayır.