Omba Protezi Cərrahiyyəsi
Məzmun süni intellekt ilə optimallaşdırılmışdır
Omba Protez Əməliyyatı və Risk Faktorları
Omba protez əməliyyatları, digər bütün cərrahi müdaxilələr kimi, xəstənin ümumi sağlamlıq vəziyyətinə bağlı olaraq müəyyən risklər daşıyır. Bu əməliyyatın uğurla nəticələnməsi üçün həm cərrahi komandanın peşəkarlığı, həm də xəstənin əməliyyatdan sonrakı qaydalara riayət etməsi vacibdir.
Əməliyyat prosesində və sonrasında qarşılaşıla biləcək əsas risklər aşağıdakılardır:
- Anesteziyaya qarşı allergik reaksiyalar
- Qanın laxtalanması (tromboz)
- İnfeksiya riski
- Oynağın yerindən çıxması və ya protezin boşalması
- Ətrafdakı damarların, sümüklərin və ya sinirlərin zədələnməsi
- Bud nahiyəsində yaranan ağrılar
Omba Protezi Cərrahiyyə Prosesi
Cərrahi qrup hazırlıqlarını tamamladıqdan sonra xəstə əməliyyat otağına alınır və müvafiq anesteziya tətbiq edilir. Anesteziya sayəsində xəstə əməliyyat boyu ya tam yatırılır, ya da bədənin yalnız beldən aşağı hissəsi keyidilir. Cərrah, oynağa çatmaq üçün kəsik edir, zədələnmiş sümük başını çıxarır və protezin yerləşdirilməsi üçün sümük yatağını hazırlayır. Yeni oynaq yerləşdirildikdən sonra kəsik nahiyəsi cərrahi ştapel və ya tikişlərlə bağlanır.
Sümüyün Hazırlanması və Protezin Yerləşdirilməsi
Əməliyyatın bu mərhələsində dəyirmi sümük başı bud sümüyündən kəsilir və köhnə yatağın səthi hamarlanır. Yeni yataq çanak boşluğuna yerləşdirilərək adətən sıxılır, vintlər və ya sementlə sabitlənilir. İstifadə olunan protezlərin səthindəki kiçik dəliklər, zamanla sümüyün bu boşluqları dolduraraq protezlə bütünləşməsinə şərait yaradır.
Yeni Hissələrin Quraşdırılması
Yeni bud oynağının sapı bud sümüyünün başına daxil edilir. Bu tutacaq sümüyə möhkəm yerləşdirildikdən sonra yeni top və rulman birləşdirilir. Protezin sapını bərkitmək üçün press-fit üsulu və ya sement istifadə oluna bilər; cərrahınız sizin üçün ən əlverişli metodu seçəcəkdir.
Əməliyyat Sonrası Ağrı İdarəetməsi
Əməliyyatdan sonra müəyyən dərəcədə ağrı hiss edilməsi normal bir haldır. Lakin ağrılarınız azalmırsa, mütləq tibbi heyətə məlumat verməlisiniz. Ağrıkəsicilər əzələdaxili inyeksiya və ya venadaxili yolla qan dövranına ötürülə bilər.
Xəstə Nəzarətli Analjeziya (PCA) Cihazı
PCA cihazı (Patient Controlled Analgesia) vasitəsilə xəstə öz ağrı dərmanını özü idarə edə bilər. Düyməni basmaqla ağrıkəsici dərmanlar venadaxili olaraq bədənə daxil olur. PCA nasosu ağrı nəzarətinin sabit səviyyəsini qorumağa kömək edir və təhlükəsizlik xüsusiyyətləri sayəsində dozadan artıq dərman qəbulunun qarşısını alır.
Yeni Omba Protezinin Qorunması
Xəstəxanada qaldığınız müddətdə yeni ombanızı qorumaq üçün təhlükəsiz hərəkət qaydalarını öyrənəcəksiniz. Bu ehtiyat tədbirləri tətbiq olunan əməliyyat növünə görə fərdi şəkildə müəyyən edilir. Tam sağalma baş verənə qədər süni oynağın hərəkət diapazonu məhduddur; təbii omba kimi əyilmək və ya fırlanmaq mümkün deyil.
Oturuş, Əyilmə və Fırlanma Tədbirləri
| Hərəkət Növü | Diqqət Edilməli Məqamlar |
|---|---|
| Oturuş | Hündür və sərt kresloda oturun; dizlər ombadan aşağıda olmalıdır. |
| Ayaq Vəziyyəti | Əməliyyat olunan ayağı digərinin üstünə aşırmayın, ayaqları ayrı tutun. |
| Əyilmə | Bel səviyyəsindən aşağı düşəcək şəkildə əyilməkdən qaçının. |
| Fırlanma | Ayağınızı daxilə və ya xaricə doğru əyməyin; bu qayda yatarkən də keçərlidir. |
Reabilitasiya və Yenidən Yerimə
Əməliyyatdan bir neçə saat sonra fiziki terapevtin köməyi ilə ilk addımları ata bilərsiniz. Başlanğıcda walker (yerimə köməkçisi) istifadəsi, IV xətti və zond səbəbindən çətin görünə bilər, lakin bu, normal bir prosesdir. Terapevtiniz sizə oynağa nə qədər çəki verə biləcəyinizi öyrədəcəkdir.
Gündəlik İşlərin Təhlükəsiz İcrası
- Oturarkən: Stulun kənarı ayağınıza toxunana qədər yaxınlaşın, qollardan güc alaraq oturun və əməliyyatlı ayağı irəli uzatın.
- Geyinərkən: Corab və ayaqqabı üçün uzun saplı köməkçi alətlərdən istifadə edin.
- Yuyunarkən: Uzun saplı süngər və duş şlanqı istifadə edərək əyilmə riskini azaldın.
- Pilləkən: Qalxarkən sağlam ayaqla, enərkən isə əməliyyatlı ayaqla ilk addımı atın.
Ev Şəraitində Sağalma və Həkimə Müraciət
Tam sağalma prosesi bir neçə ay çəkə bilər. Bu müddətdə xəstəxanada öyrədilən qaydalara riayət etməli və planlaşdırılmış yoxlamalara getməlisiniz. Aşağıdakı hallarda dərhal cərrahınıza zəng etməlisiniz:
- Omba ağrılarının kəskin artması
- Baldırda və ya ayaqda şişlik və ağrı
- Əməliyyat yerində qızartı, yanma və ya sızıntı
- Nəfəs darlığı və ya döş qəfəsində ağrı
- 38°C-dən yuxarı qızdırma
Aktiv Həyata Qayıdış və Uzunmüddətli Qulluq
Hər gün gəzinti məşqləri etmək və bu məşqləri tədricən artırmaq vacibdir. Cinsi fəaliyyətə başlamazdan əvvəl həkiminizlə məsləhətləşərək ən təhlükəsiz mövqeləri öyrənməlisiniz. Unutmayın ki, bədəndəki hər hansı bir infeksiya protezə zərər verə bilər; hər hansı stomatoloji və ya tibbi müdaxilədən əvvəl antibiotik istifadəsi barədə həkiminizlə məsləhətləşin. Oynağın vəziyyətini yoxlamaq üçün hər iki ildən bir rentgen müayinəsi tövsiyə olunur.
