Otoskleroz
Otosklerozun Səbəbləri
1. Genetik faktorlar:
Otoskleroz irsi bir xəstəlikdir və ailə tarixi olan insanlarda risk daha yüksəkdir.
2. Hormonal dəyişikliklər:
Hamiləlik və ya hormonal dəyişikliklər otosklerozun inkişafını sürətləndirə bilər.
3. Virus infeksiyaları:
Qızılca virusu otosklerozla əlaqələndirilmişdir.
4. Damar problemləri:
Qulaqdakı qan dövranının zəifləməsi sümük strukturunun dəyişməsinə səbəb ola bilər.
Otosklerozun Əlamətləri
1. Eşitmə problemləri:
Yavaş-yavaş irəliləyən eşitmə itkisi (adətən bir qulaqdan başlayır, sonradan hər iki qulağa təsir edə bilər).
Alçaq tonlu səsləri eşitməkdə çətinlik.
2. Tinnitus (qulaqda zəng səsi):
Davamlı və ya aralıqlı ola bilər.
3. Qulaq basqısı və ya narahatlıq hissi.
4. Sinir eşitmə itkisi (nadir hallarda):
Daxili qulağın zədələnməsi ilə əlaqədar olaraq baş verə bilər.
5. Gündəlik həyatda çətinliklər:
Səs-küylü mühitlərdə danışığı başa düşməkdə çətinlik.
Otosklerozun Diaqnozu
1. Tibbi tarix və fiziki müayinə:
Əlamətlər və ailə tarixi haqqında məlumat toplanır.
2. Audiometriya testi:
Eşitmə qabiliyyətini və hansı tezliklərdə problem olduğunu müəyyən etmək üçün.
3. Timpanometriya:
Orta qulaqdakı təzyiqi və səs ötürülməsini qiymətləndirir.
4. Görüntüləmə müayinələri:
CT (Kompüter tomoqrafiyası):
Orta qulaq strukturlarındakı sümük dəyişikliklərini göstərir.
Otosklerozun Müalicəsi
1. Dərman müalicəsi:
Florid birləşmələri:
Xəstəliyin irəliləməsini yavaşlatmaq üçün istifadə edilir.
Kalsium və D vitamini:
Sümük metabolizmasını dəstəkləmək üçün.
2. Eşitmə cihazları:
Səsin gücləndirilməsi üçün istifadə edilir.
Otosklerozun erkən mərhələlərində effektivdir.
3. Cərrahi müalicə:
Stapedektomiya və ya stapedotomiya:
Hərəkətsiz stapes sümüyü çıxarılır və yerinə protez yerləşdirilir.
Səs vibrasiyalarının daxili qulağa ötürülməsi bərpa olunur.
4. Cochlear implantlar:
Daxili qulaq zədələnmiş və eşitmə cihazları effektli olmadıqda istifadə edilir.
Otosklerozun Ağırlaşmaları
Tam eşitmə itkisi:
Müalicə olunmadıqda eşitmə itkisi irəliləyə bilər.
Tinnitusun artması.
Başgicəllənmə və balans problemləri:
Daxili qulağa təsir edən hallarda.
Otosklerozun Qarşısını Alma Yolları
Ailə tarixi olan insanlar üçün erkən müayinə:
Risk altında olan şəxslərin eşitmə qabiliyyətini mütəmadi olaraq yoxlatması.
Qızılca peyvəndi:
Virus infeksiyalarının qarşısını almaq üçün.
Qulağı zədələyən səs-küydən qaçmaq.
Sağlam həyat tərzi:
Düzgün qidalanma və sümük sağlamlığını dəstəkləyən qida əlavələri.
Hansı Hallarda Həkimə Müraciət Etmək Lazımdır?
Davamlı eşitmə itkisi.
Qulaq zəngi və ya tinnitus.
Başgicəllənmə və ya balans problemləri.
Otoskleroz, müasir tibbi üsullarla idarə oluna bilən və eşitmə qabiliyyətinin bərpası mümkün olan bir vəziyyətdir. Erkən diaqnoz və düzgün müalicə həyat keyfiyyətini əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşdıra bilər. Əlamətlər müşahidə olunarsa, mütəxəssis bir otorinolaringoloqa (qulaq-burun-boğaz həkimi) müraciət edin.