Rahim ağzı kanseri aşısı ne zaman yapılmalıdır? ne kadar korur?
Məzmun süni intellekt ilə optimallaşdırılmışdır
HPV Peyvəndi Üçün İdeal Yaş Həddi və Zamanlama
HPV peyvəndi, uşaqlıq boyu xərçəngi və digər HPV ilə əlaqəli fəsadlardan qorunmaq üçün ən effektiv profilaktik üsuldur. Peyvəndin tətbiqi üçün ideal yaş həddi 9 ilə 26 yaş arası olaraq qəbul edilir. Tibbi tövsiyələrə görə, immun sisteminin peyvəndə ən güclü reaksiyanı verməsi və maksimum qorunma təmin edilməsi üçün 12-13 yaş dövrü ən uyğun zaman hesab olunur.
Bu yaş diapazonunda peyvəndin edilməsi, fərdin virusla hələ təmasda olmadığı dövrə təsadüf etdiyi üçün peyvənddən 100% fayda əldə etməyə imkan verir. Peyvəndin doza sayı isə tətbiq olunan yaşa görə dəyişiklik göstərir:
| Yaş Qrupu | Doza Sayı | Tətbiq Qaydası |
|---|---|---|
| 15 yaşdan kiçik uşaqlar | 2 Doza | 6 ay ara ilə tətbiq olunur |
| 15 yaşdan böyük fərdlər | 3 Doza | Standart peyvənd protokolu tətbiq olunur |
Cinsi Aktivlik və HPV Peyvəndi Arasındakı Əlaqə
Gənc qadınlarda peyvəndin tətbiqi fərdin cinsi əlaqədə olub-olmamasından asılı deyildir. Əvvəllər cinsi aktivliyi olan şəxslərin də HPV peyvəndi alması xüsusilə məsləhətdir. Şəxs hər hansı bir HPV tipinə yoluxmuş olsa belə, peyvənd onu digər HPV növlərinə qarşı effektiv şəkildə qoruyur.
Bundan əlavə, virus bədəndən təmizləndikdən sonra peyvənd sayəsində yaranan immunitet daha da güclənir və eyni tipli infeksiyaya yenidən yoluxma riski əhəmiyyətli dərəcədə azalır. Burada unudulmamalı olan ən mühüm məqam budur: Hazırkı HPV vaksinləri qoruyucu (profilaktik) xarakter daşıyır. Yəni, onlar mövcud infeksiyanı müalicə etmir, lakin yeni infeksiyaların inkişafının qarşısını alır. Peyvənddən əvvəl HPV testinin aparılmasına ehtiyac yoxdur.
Yaş Həddində Yeniliklər: 45 Yaşa Qədər Qorunma
HPV peyvəndi ilk tətbiq edildiyi illərdə yuxarı yaş həddi 26 olaraq müəyyən edilmişdi. Lakin son elmi araşdırmalar peyvəndin daha yaşlı qruplarda da xərçəngə qarşı qoruyucu təsir göstərdiyini sübut etmişdir. Bu səbəbdən yuxarı yaş həddi 45 yaşa qədər artırılmışdır.
45 yaşdan yuxarı qadınlarda peyvəndin tətbiqinin hər hansı bir zərəri yoxdur. Lakin xərçəngdən qorunma baxımından ən yüksək müsbət təsirlər peyvənd 45 yaşdan aşağı fərdlərə vurulduqda əldə edilir.
HPV Peyvəndinin Qoruyuculuq Müddəti Nə Qədərdir?
2006-cı ildən etibarən istifadə edilən HPV peyvəndləri üzərində aparılan uzunmüddətli tədqiqatlar, peyvəndin təmin etdiyi qorunmanın ən azı 10 il davam etdiyini göstərir. Elmi proqnozlara görə, gələcək araşdırmalar bu qoruyuculuq müddətinin daha da uzun olduğunu ortaya qoyacaqdır.
HPV vaksinləri haqqında daha ətraflı məlumat və mütəxəssis rəyi almaq üçün klinikamızla əlaqə saxlaya bilərsiniz.
Mənbələr:
- Freedman M, et al. Recommended Adult Immunization Schedule, United States, 2020. Ann Intern Med.
- Markowitz LE, et al. Human papillomavirus vaccination: recommendations of the ACIP. MMWR Recomm Rep.
- Kjaer SK, et al. A 12-Year Follow-up on the Long-Term Effectiveness of the Quadrivalent HPV Vaccine. Clin Infect Dis.
