Servisit nədir? Semptomlar və müalicə üsulları hansılardır?
Məzmun süni intellekt ilə optimallaşdırılmışdır
Servisit Nədir?
Servisit, uşaqlıq boynunun iltihabı olaraq xarakterizə edilən və müxtəlif amillər nəticəsində yaranan ginekoloji bir vəziyyətdir. Bu xəstəlik həm infeksion, həm də qeyri-infeksion səbəblərdən qaynaqlana bilər və qadın sağlamlığı üçün ciddi diqqət tələb edir. Vaxtında diaqnoz qoyulmadıqda ağırlaşmalara yol aça biləcəyi üçün servisitin səbəbləri və əlamətləri haqqında məlumatlı olmaq vacibdir.
Servisitin Səbəbləri
Servisitin yaranmasına səbəb olan amillər bir neçə qrupa bölünür. Bu səbəblər arasında həm mikroorqanizmlər, həm də xarici mexaniki təsirlər yer alır.
Cinsi Yolla Keçən İnfeksiyalar
Ən çox rast gəlinən səbəblər sırasına klamidiya, gonoreya (süzənək), herpes simplex virusu (HSV), insan papilloma virusu (HPV) və trichomonas vaginalis daxildir. Bu infeksiyalar uşaqlıq boynu toxumasında iltihabi prosesləri tətikləyir.
Bakterial və Göbələk İnfeksiyaları
Vaginal mühitdəki balansın pozulması nəticəsində yaranan bakterial vaginoz və kandida (göbələk) kimi infeksiyalar da servisitə səbəb ola bilər. Bu növ infeksiyalar uşaqlıq boynunun həssaslığını artırır.
Kimyəvi Qıcıqlandırıcılar və Mexaniki Səbəblər
- Kimyəvi qıcıqlandırıcılar: Vaginal duşlar, spermisidlər və müxtəlif kimyəvi maddələrlə kontakt uşaqlıq boynunu zədələyə bilər.
- Travma və mexaniki faktorlar: Doğum və ya abort kimi prosedurlardan sonrakı vəziyyətlər, həmçinin spiral (IUD) kimi kontraseptiv cihazların istifadəsi servisit riskini artırır.
- Hormon balanssızlığı: Estrogen səviyyəsinin azalması serviks toxumalarının zəifləməsinə və infeksiyalara qarşı müdafiəsiz qalmasına səbəb olur.
Servisitin Əlamətləri
Servisitin əlamətləri xəstəliyin növünə və yaranma səbəbinə görə fərqlilik göstərə bilər. Bəzi hallarda xəstəlik tamamilə asemptomatik (əlamətsiz) keçə bilər. Lakin ən çox müşahidə olunan simptomlar aşağıdakılardır:
- Anormal vaginal axıntı: Rəngi ağ, sarımtıl və ya yaşıl ola bilən, bəzən isə pis qoxulu axıntılar.
- Vaginal qanaxma: Menstrual dövr arası qanaxmalar və ya cinsi əlaqədən sonra yaranan qan ləkələri.
- Ağrı hissi: Alt qarın nahiyəsində və ya beldə davamlı ağrılar.
- Sidik problemləri: Sidik ifrazı zamanı yanma hissi və ya tez-tez sidiyə çıxma ehtiyacı.
- Cinsi əlaqə zamanı ağrı: Diskomfort və ya kəskin ağrı hissi.
Ağır hallarda isə xəstələrdə qızdırma, yorğunluq və ümumi narahatlıq hissi müşahidə edilə bilər.
Servisitin Müalicəsi
Servisitin müalicə strategiyası birbaşa olaraq xəstəliyi törədən səbəbdən asılıdır. Diaqnoz qoyulduqdan sonra həkim tərəfindən aşağıdakı müalicə üsulları tətbiq edilir:
| Səbəb | İstifadə Olunan Müalicə / Dərmanlar |
|---|---|
| Cinsi İnfeksiyalar | Azitromisin, doksisiklin, sefalosporinlər (Antibiotiklər) |
| Viruslar (Herpes) | Valasiklovir, asiklovir (Antiviral dərmanlar) |
| Parazitlər (Trichomonas) | Metronidazol (Antiparazitik) |
| Göbələk (Kandida) | Flukonazol və ya topikal antifungal kremlər |
| Bakterial Vaginoz | Metronidazol və ya klindamisin (Krem/Vaginal tablet) |
| Hormonal Səbəblər | Estrogen tərkibli kremlər və ya hormon terapiyası |
Həkim Nəzarətində Prosedurlar
Xroniki hallarda və ya dərman müalicəsinin yetərsiz qaldığı vəziyyətlərdə aşağıdakı prosedurlar tətbiq oluna bilər:
- Koterizasiya (Yandırma): Zədələnmiş toxumaların sağalmasını sürətləndirmək üçün istifadə olunur.
- Krioterapiya: Serviks toxumalarının dondurulması yolu ilə zədələnmiş sahələrin müalicəsi.
- Lazer terapiyası: Toxumaların bərpası üçün tətbiq edilən müasir üsul.
Profilaktika: Servisitdən Qorunma Yolları
Servisit riskini minimuma endirmək üçün müəyyən profilaktik tədbirlərə riayət edilməlidir:
- Cinsi sağlamlıq: Qoruyucu vasitələrdən (kondom) istifadə edin və tək partnyorlu münasibətə üstünlük verin.
- Mütəmadi müayinə: Rutin ginekoloji müayinələrdən keçin və Pap smear testi ilə servikal dəyişiklikləri erkən aşkar edin.
- Kimyəvi maddələrdən uzaq durun: Vaginal duşlardan və qıcıqlandırıcı kimyəvi spermisidlərdən çəkinin.
- Gigiyena: Vaginal bölgənin təmiz və quru saxlanılması infeksiya riskini azaldır.
Nəticə
Servisit vaxtında diaqnoz və düzgün müalicə ilə effektiv şəkildə idarə edilə bilən bir xəstəlikdir. Əgər yuxarıda qeyd olunan simptomları müşahidə edirsinizsə, xüsusilə cinsi yolla keçən xəstəliklərdən şübhələnirsinizsə, mütləq bir ginekoloqla məsləhətləşin. Erkən müalicə ilə gələcəkdə yarana biləcək ağırlaşmaların qarşısını almaq mümkündür.
