Altsheymer xəstəliyi
Səbəblər və Risk Faktorları:
Altsheymer xəstəliyinin dəqiq səbəbi hələ ki tam olaraq məlum deyil, lakin bir çox faktorun bu xəstəliyin inkişafında rol oynadığı düşünülür:
Genetik meyllilik: Xəstəliyin bəzi halları ailədə irsi keçid göstərə bilər.
Yaş: Ən güclü risk faktoru olaraq qəbul edilir; risk, yaşla birlikdə artır.
Cins: Qadınlar, kişilərlə müqayisədə Altsheymer xəstəliyinə daha çox meyllidirlər.
Baş travmaları: Ağır baş travmaları keçmiş insanlarda xəstəliyə meyllilik artır.
Qalxanvari vəz və ürək-damar xəstəlikləri kimi sağlamlıq problemləri.
Simptomlar:
Altsheymer xəstəliyinin simptomları zamanla inkişaf edir və ağırlaşır:
Hafiza itirilməsi: Yaxın hadisələri xatırlamaqda çətinlik.
Qarışıqlıq: Vaxt və yer anlayışının itirilməsi.
Qərar qəbul etməkdə çətinlik: Sadə tapşırıqları yerinə yetirmək güclüyü.
Dil və nitq problemləri: Sözləri tapmaqda və ya cümlələri qurmaqda çətinlik.
Şəxsiyyət və münasibətlərdə dəyişikliklər: Depressiya, asabiliyət, sosial geri çəkilmə.
Diaqnoz:
Diaqnoz, klinik müayinələr, hafiza və düşüncə testləri, və bəzən də beynin görüntüləmə testləri (məsələn, MRI və CT) vasitəsilə qoyulur. Hal-hazırda Altsheymer xəstəliyini tam müalicə edə biləcək bir müalicə yoxdur, lakin mövcud müalicələr simptomları yüngülləşdirməyə və xəstənin yaşam keyfiyyətini yaxşılaşdırmağa kömək edə bilər.
Müalicə:
Dərmanlar: Kolinesteraz inhibitorları və NMDA antagonistləri kimi dərmanlar, hafiza itirilməsi və düşüncə problemlərini yüngülləşdirmək məqsədi ilə istifadə edilə bilər.