Düşüncə xətaları

Avtomatik Düşüncələr və Onların Şüursuz Təbiəti

Düşüncə səhvləri, fərdin daxili dünyasında avtomatik düşüncələrin formalaşmasına zəmin yaradan əsas amillərdən biridir. Gündəlik həyatda qarşılaşdığımız müxtəlif hadisələr zamanı meydana gələn bu düşüncələr, tamamilə şüursuz şəkildə və anidən inkişaf edir. Bu proses o qədər sürətli baş verir ki, biz çox vaxt bu düşüncələrin üzərində dərindən düşünmək imkanı tapmırıq.

Avtomatik Düşüncələrin Mənşəyi və Səbəbləri

İnsanın gündəlik həyatda inkişaf etdirdiyi avtomatik düşüncələrin kökündə həm fərdi, həm də sosial faktorlar dayanır. Bu düşüncələrin mənşəyini aşağıdakı iki əsas faktorla izah etmək mümkündür:

• Keçmiş Təcrübələr: Keçmiş həyatımızda yaşadığımız mənfi hadisələr və travmalar.
• Sosial Təzyiq: Cəmiyyətin bizdən mütləq həqiqət kimi qəbul etməyimizi gözlədiyi düşüncə qəlibləri.

Eyni zamanda, qərəzli yanaşmaları səbəbindən başqalarını tənqid edən şəxslər, əslində öz yanlış avtomatik düşüncələrinin məhbusu hesab olunurlar.

Düşüncələrin Davranış və Hisslər Üzərindəki Gücü

Düşüncə tərzimiz, necə hiss etdiyimizə və necə hərəkət etdiyimizə birbaşa təsir göstərir. Əgər biz bu mənfi düşüncələri mütləq reallıq kimi qəbul etsək, yanlış fərziyyələrə əsaslanaraq hərəkət etməyə başlayırıq. Bu vəziyyət fərdin həyat keyfiyyətini aşağı salan bir döngəyə çevrilə bilər.

Yanlış Düşüncə Qəliblərinin Psixoloji Nəticələri

Mənfi avtomatik düşüncələrin təsiri altında qalmaq, fərdin psixi sağlamlığında ciddi fəsadlara yol aça bilər. Bu fəsadlar arasında aşağıdakılar xüsusilə fərqlənir:

Nəticə etibarilə, bu düşüncə səhvlərinin fərqinə varmaq, yarana biləcək psixoloji pozğunluqların qarşısını almaq üçün kritik əhəmiyyət kəsb edir.