Keratodermiya

Səbəblər

Keratodermiya müxtəlif səbəblərdən yaranan bir xəstəlik qrupudur və əsasən aşağıdakı kateqoriyalara bölünə bilər:

Genetik (irsi) Keratodermiya

Palmoplantar keratodermiya: Əllərin və ayaqların dərisinin qalınlaşması ilə xarakterizə olunan genetik bir xəstəlikdir. Bir neçə alt növü mövcuddur, məsələn, Unna-Thost və Vörner tipli palmoplantar keratodermiya.

Mal de Meleda: Genetik bir xəstəlikdir və əllərin və ayaqların sərt qalınlaşması ilə yanaşı, bəzən diz və dirsəklərdə də qalınlaşma müşahidə olunur.

Naxos sindromu: Palmoplantar keratodermiya ilə yanaşı, ürək problemləri və saç anomaliyaları ilə əlaqələndirilir.

Qeyri-genetik (əldə olunmuş) Keratodermiya

A vitamini çatışmazlığı: Vitamin A çatışmazlığı dərinin qalınlaşmasına səbəb ola bilər.

Kimyəvi maddələrə məruz qalma: Bəzi kimyəvi maddələrə uzun müddət məruz qalma dərinin qalınlaşmasına səbəb ola bilər.

Müəyyən dərmanlar: Bəzi dərmanların uzun müddət istifadəsi keratodermiyaya səbəb ola bilər.

Dermatoloji xəstəliklər: Psoriazis, ekzema və digər dəri xəstəlikləri.

Simptomlar

Keratodermiyanın simptomları müxtəlif ola bilər, lakin əsas simptomlar aşağıdakılardır:

Qalınlaşmış dəri: Əllərin və ayaqların dərisinin qalınlaşması və sərtləşməsi.

Çatlar və yaralar: Qalınlaşmış dəridə çatlar və ağrılı yaralar.

Qızartı və iltihab: Qalınlaşmış dəri bölgələrində qızartı və iltihab.

Ağrı və narahatlıq: Xüsusilə yürüş zamanı və ya əlləri istifadə edərkən ağrı və narahatlıq.

Diaqnoz

Keratodermiyanın diaqnozu dermatolog tərəfindən klinik müayinə və müxtəlif testlər vasitəsilə qoyulur:

Fiziki müayinə: Həkim dərinin qalınlaşmış bölgələrini yoxlayır və simptomları qiymətləndirir.

Dəri biyopsiyası: Dərinin mikroskop altında incələnməsi üçün kiçik bir nümunə götürülür.

Qan testləri: Vitamin səviyyələrini və digər qidalanma faktorlarını yoxlamaq üçün.

Genetik testlər: İrsi keratodermiyalardan şübhələnildikdə genetik testlər aparılır.

Müalicə

Keratodermiyanın müalicəsi əsas səbəbdən asılıdır və simptomların idarə edilməsinə yönəldir:

Dərman müalicəsi:

Keratolitik agentlər: Salisilik turşu, laktik turşu və ya üre kimi maddələr dərinin qalınlaşmış təbəqələrini yumşaltmaq və soymaq üçün istifadə edilir.

Retinoidlər: A vitamini törəmələri, məsələn, isotretinoin və ya acitretin dərinin qalınlaşmasını azaltmaq üçün.

Kortikosteroid kremlər: İltihabı və qızartını azaltmaq üçün.

Fiziki müalicə:

Dərinin yumşaldılması: Müntəzəm olaraq dəriyə nəmləndirici kremlər və məlhəmlər tətbiq etmək.

Dəri baxımı: Çatlar və yaraların qarşısını almaq üçün dərini nəmli və yumşaq saxlamaq.

Qidalanma və əlavələr:

Vitamin A və digər qida əlavələri: Qidalanma çatışmazlıqlarını aradan qaldırmaq üçün.

Podiatriya müalicəsi:

Ayaq baxımı: Xüsusi ayaqqabı və ortopedik əlavələr istifadə edərək ayaq sağlamlığını qorumaq.

Evdə Baxım və Profilaktika

Dərinin nəmli saxlanması: Nəmləndirici kremlər və məlhəmlərdən istifadə etmək.

Daimi dərinin təmizlənməsi: Həftəlik olaraq dərini yumşaltmaq və ölü dəriləri təmizləmək.

Vitamin və qida əlavələri: Həkim nəzarətində vitamin və mineral əlavələri qəbul etmək.

Kimyəvi maddələrdən uzaq durmaq: Kimyəvi maddələrdən qorunmaq və lazımi hallarda əlcək və qoruyucu vasitələrdən istifadə etmək.

Fəsadlar

Ağrılı çatlar və yaralar: Qalınlaşmış dəridə çatlar və yaralar yaranması.

İkincili infeksiyalar: Dərinin çatlaması və zədələnməsi nəticəsində infeksiyaların yaranma riski.

Hərəkət məhdudiyyəti: Əllərin və ayaqların qalınlaşması nəticəsində hərəkət məhdudiyyəti və funksional problemlər.

Keratodermiya ciddi və həyat keyfiyyətini təsir edə bilən bir vəziyyətdir. Erkən diaqnoz və düzgün müalicə ilə simptomlar idarə edilə bilər və xəstənin həyat keyfiyyəti yaxşılaşdırıla bilər. Əgər keratodermiya əlamətlərini yaşayırsınızsa və ya bu vəziyyətdən şübhələnirsinizsə, dermatoloqa müraciət etmək vacibdir.