Əl Ayaq Xəstəliyi Nədir?

Əl, Ayaq və Ağız Xəstəliyinin Əlamətləri

Əl, ayaq və ağız xəstəliyinin əlamətləri infeksiyaya yoluxduqdan sonra təxminən 3-6 gün ərzində özünü göstərir. Əsas əlamətlər aşağıdakılardır:

Yüksək hərarət

Xəstəliyin erkən mərhələsində hərarət yüksələ bilər.

Boğaz ağrısı

Xəstəliyin erkən əlamətlərindən biri boğaz ağrısı və narahatlıqdır.

Ağızda yaralar

Ağızın içində, xüsusən dildə, damaqda və diş ətlərində kiçik qırmızı nöqtələr şəklində yaranan yaralar olur. Bu yaralar ağrılı olur və yemək, içmək çətinləşir.

Əl və ayaqlarda döküntü

Əllərin içində və ayaqların altında, bəzən də qollar, ayaqlar və gövdədə kiçik, qırmızı və bəzən su dolu döküntülər meydana gəlir. Bu döküntülər adətən qaşınmır, lakin bəzi hallarda qaşınma hissi verə bilər.

Ümumi narahatlıq və yorğunluq

Uşaqlar özlərini yorğun, zəif və narahat hiss edə bilərlər.

Yeməkdən imtina

Ağızdakı yaralar ağrılı olduğu üçün uşaqlar yemək və içməkdən çəkinə bilərlər.

Əl, Ayaq və Ağız Xəstəliyinin Səbəbləri

Əl, ayaq və ağız xəstəliyinin əsas səbəbi enterovirus qrupuna aid viruslardır. Xəstəlik adətən aşağıdakı yollarla yayılır:

Əlaqə: İnfeksiyalı şəxsin bədən mayeləri (tüpürcək, burun ifrazatları, nəcislə təmas) ilə təmas nəticəsində yoluxa bilər.

Çirklənmiş əşyalar: Uşaqların əlləri ilə ağızlarına gətirdikləri oyuncaq, qida və ya su qabları kimi çirklənmiş əşyalar vasitəsilə.

Nəfəs yolu ilə: Öskürmə və ya asqırma nəticəsində havaya yayılan virus damcıları vasitəsilə.

Xəstəlik xüsusilə məktəblər, uşaq bağçaları və digər qapalı məkanlarda asanlıqla yayıla bilər.

Əl, Ayaq və Ağız Xəstəliyinin Müalicəsi

Əl, ayaq və ağız xəstəliyinin xüsusi bir müalicəsi yoxdur və adətən xəstəlik öz-özünə yaxşılaşır. Simptomları yüngülləşdirmək üçün aşağıdakı tədbirlər görülə bilər:

Ağrı kəsicilər və hərarət salıcılar

Ağızdakı yaraların ağrısını və bədən hərarətini azaltmaq üçün ibuprofen və ya asetaminofen kimi ağrı kəsici və hərarət salıcı dərmanlar həkim məsləhəti ilə istifadə edilə bilər.

Bol maye qəbulu

Uşaqlar susuz qalmamaq üçün çoxlu maye qəbul etməlidirlər. Soyuq su, buzlu içkilər və ya soyuq şorbalar ağızdakı yaraları rahatlaşdırmağa kömək edə bilər. Turşulu içkilərdən uzaq durmaq tövsiyə olunur.

Ağız yuyucu və qarqara

Duzlu su və ya ağız yuyucu məhlullar ağızdakı yaraları təmizləməyə və iltihabı azaltmağa kömək edir.

Qıcıqlandırıcı qidalardan çəkinmək

Turşulu, ədviyyatlı, isti və sərt qidalardan çəkinmək lazımdır, çünki bu cür qidalar ağızdakı yaraları qıcıqlandıra bilər.

Dərhal həkimə müraciət etmək

Xüsusilə yüksək hərarət uzun müddət davam edərsə, bədəndə çox su itkisi yaranarsa və ya yaralar ağırlaşarsa, həkimə müraciət etmək vacibdir.

Əl, Ayaq və Ağız Xəstəliyindən Qorunma Yolları

Bu xəstəlikdən qorunmaq və yayılmasının qarşısını almaq üçün aşağıdakı tədbirləri görmək vacibdir:

Əlləri mütəmadi yumaq: İnfeksiyanın qarşısını almaq üçün əlləri sabunla yumaq və dezinfeksiya etmək vacibdir.

Təmiz əşyalar və səthlər: Oyuncaqları, yemək qablarını və qida ilə təmasda olan əşyaları təmiz saxlamaq.

Öskürmə və asqırma ədəb qaydalarına riayət etmək: Öskürərkən və ya asqırarkən ağız və burnu salfet və ya dirsəklə örtmək.

Yoluxmuş şəxslərlə təmasdan çəkinmək: Xəstə şəxslər və ya yoluxma şübhəsi olan şəxslərlə təmasdan çəkinmək.

Xəstəliyin Yayılma Riski

Əl, ayaq və ağız xəstəliyi çox yoluxucudur və adətən məktəb və uşaq bağçası kimi qapalı məkanlarda asanlıqla yayılır. Uşaqlar bu xəstəliyə daha çox həssasdır, lakin nadir hallarda böyüklərdə də görülə bilər. Yoluxmadan sonra xəstəlik ömür boyu immunitet təmin etmir, buna görə də uşaqlar həyatlarının fərqli dövrlərində bu xəstəliyə bir neçə dəfə yoluxa bilərlər.

Əl, ayaq və ağız xəstəliyi ümumiyyətlə ağırlaşmayan bir xəstəlikdir və bir neçə həftə ərzində yaxşılaşır. Lakin xəstəlik şiddətli şəkildə keçərsə və ya uşaqlarda ciddi susuzluq yaradırsa, həkimə müraciət etmək vacibdir.