Doktorsitesi.az

Nəsildən-nəslə ötürülən travma nədir?

Nəsildən-nəslə ötürülən travma (ing. intergenerational trauma və ya transgenerational trauma), bir nəsildə baş verən ağır psixoloji travmaların gələcək nəsillərə təsir etməsi prosesidir. Bu, fərdin öz şəxsi təcrübələri olmadan belə, ailəsində və ya cəmiyyətində yaşanan travmatik hadisələrin təsirinə məruz qalması deməkdir.
Nəsildən-nəslə ötürülən travma nədir?

Necə ötürülür?

Psixoloji və Emosional Yolla: Travma yaşamış valideynlər və ya baba-nənələr uşaqlarla münasibətlərində bu təsirləri ötürə bilirlər. Məsələn, valideynlərin daim narahat olması, qorxu və depressiya kimi halları uşaqlara təsir edə bilər.

Tərbiyə və Ailə Dinamikaları: Travma keçirmiş ailələrdə uşaqlara sevgi və təhlükəsizlik hissinin ötürülməsi çətin ola bilər. Uşaqlar böyüdükdə bu psixoloji yüklə yaşamağa davam edirlər.

Epigenetik Yolla: Son araşdırmalar göstərir ki, travmatik hadisələr insanın DNT ifadəsinə təsir edə bilər (epigenetik dəyişikliklər). Bu dəyişikliklər növbəti nəsillərə ötürülə bilər və onların stressə reaksiyasını dəyişdirə bilər.

Mədəni və Sosial Yolla: Xalqın və ya cəmiyyətin yaşadığı kollektiv travmalar (müharibə, soyqırım, repressiyalar və s.) nəsillər boyu ötürülə bilər. Bu travmalar hekayələr, adət-ənənələr və kollektiv yaddaş vasitəsilə gələcək nəsillərin dünyagörüşünə təsir edə bilər.

Misallar

Müharibədən Sonra Doğan Nəsil: Müharibə görmüş valideynlərin uşaqları, valideynlərin yaşadığı stres və qorxu hisslərini, bəzən izah edilmədən belə, qəbul edirlər.

Holokost Qurbanlarının Nəsilləri: Holokostdan sağ çıxanların uşaqları depressiya və travma simptomları yaşaya bilər.

Repressiyalar və Deportasiyalar: Totalitar rejimlərin basqılarına məruz qalan xalqların nəsilləri arasında bu travmaların psixoloji təsirləri müşahidə olunur.

Bundan Necə Qurtulmaq Olar?

Şüurlu Olmaq: Keçmiş travmaların fərqinə varmaq və onların təsirini anlamaq vacibdir.

Terapiya və Psixoloji Dəstək: Psixoterapiya (xüsusilə travma yönümlü terapiyalar) bu travmaları işləmək üçün effektiv üsullardan biridir.

Yeni Nəsil Üçün Sağlam Mühit Qurmaq: Uşaqlara daha güvənli və emosional dəstək verən bir mühit yaratmaq travmanın ötürülməsinin qarşısını ala bilər.

 

Vacib Məlumatlandırma

Sayt daxilindəki məlumatlar məlumatlandırma məqsədlidir. Bu məlumatlandırma heç bir halda həkimin xəstəsini tibbi məqsədlə müayinə etməsi və ya diaqnoz qoyması yerinə keçmir.

Oxşar Məqalələr

Bu mütəxəssisin başqa məqaləsi yoxdur