Piylənmənin cərrahi müalicəsində hansı üsullardan istifadə olunur?
Məzmun süni intellekt ilə optimallaşdırılmışdır
Müasir tibdə artıq çəki ilə mübarizədə tətbiq edilən bariatrik cərrahiyyə üsulları, xəstənin ümumi sağlamlıq vəziyyətinə və ehtiyaclarına görə müxtəlif qruplara ayrılır. Bu prosedurlar həm mədə həcmini məhdudlaşdırmaq, həm də qidaların sorulmasını tənzimləmək məqsədi daşıyır.
Mədə Həcmini Məhdudlaşdıran Cərrahi Üsullar
Mədə həcminin kiçildilməsinə əsaslanan bu əməliyyatlar, xəstənin daha az qida ilə toxluq hissi keçirməsini təmin edir. Bu qrupda ən çox tətbiq edilən üsullar aşağıdakılardır:
1. Sleeve Gastrectomy (Boruvari Mədə Əməliyyatı)
Sleeve gastrectomy, mədənin xüsusi ştapellər vasitəsilə uzununa kəsilərək boru formasına salınması və daraldılması prosesidir. Bu üsul tamamilə fizioloji bir əməliyyat hesab olunur və gələcəkdə ehtiyac yaranarsa, başqa bir cərrahi üsula çevrilmə imkanı tanıyır. Həm qida qəbulunu məhdudlaşdırdığı, həm də iştahı azaltdığı üçün son illərin ən populyar bariatrik prosedurudur.
2. Mədə Qatlanması
Son illərdə gündəmdə olan bu üsulda mədə yuxarıdan aşağıya doğru tikişlərlə daraldılır. Əməliyyat sonrası fəsadların az olması bir üstünlük olsa da, aclıq hissi davam etdiyi üçün arıqlama effekti digər üsullarla müqayisədə daha məhdud ola bilər.
3. Mədə Balonu (Qeyri-Cərrahi Üsul)
Qeyd etmək lazımdır ki, mədə balonu bir əməliyyat deyil, endoskopik bir prosedurdur. Endoskopiya vasitəsilə mədəyə yerləşdirilən və şişirdilən balon, xəstədə daimi toxluq hissi yaradır. Bu üsul təkbaşına bir arıqlama metodu deyil; daha çox super morbid obez xəstələrdə əməliyyatdan əvvəl çəki itirməyi təmin edərək riski azaltmaq üçün istifadə olunur. Balon orta hesabla 6 ay ərzində çıxarılmalıdır. Perforasiya, mədə zədələnməsi və bağırsaq tıkanıklığı kimi yan təsirləri ola bilər.
Absorbsiyanı (Sormanı) Pozan Əməliyyatlar
Bu növ əməliyyatlar həm mədə həcmini kiçildir, həm də qidaların nazik bağırsaqda sorulma məsafəsini qısaldaraq kalori qəbulunu azaldır.
| Əməliyyat Növü | Əsas Xüsusiyyətləri |
|---|---|
| Gastrik Bypass | Dünyada ən çox tətbiq edilən üsuldur. Qidalar həzm olunmadan xaric olur. |
| Mini Mədə Bypass | Normal bypassdan daha asan icra edilir. Təxminən 2 metr nazik bağırsaq sorma qabiliyyətini itirir. |
| Duodenal Keçid | İcrası çətin, lakin çox təsirlidir. Mədə boru halına salınaraq birbaşa aşağı səviyyəli bağırsağa bağlanır. |
| Duodenal Bypass/Sleeve | Duodenal keçid əməliyyatına bənzər mexanizmlə işləyir. |
Bu qrupdakı əməliyyatlardan sonra (xüsusilə Gastrik Bypass və Duodenal Keçid) xəstələrin ömürlük vitamin və mineral dəstəyi alması mütləqdir.
Əməliyyatdan Sonrakı Dövr: Uğurun Sırrı
Cərrahi müdaxilə xəstəyə arıqlamaq üçün böyük bir şans versə də, proses əməliyyatla bitmir. Uzunmüddətli uğur üçün aşağıdakı qaydalara riayət edilməlidir:
- Xəstə mütəmadi olaraq həkim müayinələrindən keçməlidir.
- Verilən bütün tibbi tövsiyələrə ciddi şəkildə əməl olunmalıdır.
- Vitamin və mineral əlavələri heç vaxt laqeyd edilməməlidir.
- Sağlam pəhriz və müntəzəm idman yeni həyat tərzinin ayrılmaz hissəsinə çevrilməlidir.
Unutmayın ki, cərrahiyyə yalnız bir vasitədir; nəticəni qalıcı edən isə xəstənin yeni həyat tərzinə adaptasiyasıdır.
