Qumar Asılılığı

Qumar asılılığı, sadəcə bir əyləncə və ya təsadüfi bir hadisə kimi başlanmış olsa da, zamanla çətinliklərə və zərərli davranışlara gətirib çıxara bilər.

Qumar Asılılığının Əlamətləri:

Nəzarət Itkisi:

Qumar asılılığı olan insanlar oyunları idarə etməkdə çətinlik çəkirlər. Bu insanlar oyun oynamağı dayandırmaq və ya müəyyən bir limitə riayət etməkdə çətinlik yaşayırlar.

Maliyyə məhdudiyyətləri və ya qumarın yaratdığı sosial təzyiqlər olsa belə, oyun oynamağa davam edirlər.

Zərərli Davranış və Təkrarlanan Zənglər:

Qumar oynamağı təkrarlamaq və günün bir hissəsini yalnız qumara ayırmaq, həyatın digər sahələrindəki vacib məsələləri (iş, ailə və sosial əlaqələr) əldən verməyə səbəb olur.

Qazanma ümidinə bağlı olaraq, daha çox pul qoymaq və ya daha uzun müddət oynamağa davam etmək vərdişi yaranır.

İçki və Narkotik İstifadəsi ilə Qarşılıqlı Münasibət:

Bəzi hallarda, qumar asılılığı olan şəxslər narkotiklər və ya alkoqol istifadə edərək oyun zamanı daha çox rahatlıq tapmağa çalışa bilərlər.

Alkoqol və ya narkotiklərin istifadəsi, qumar asılılığını daha da gücləndirə bilər və davranışların daha da həddindən artıq hala gəlməsinə səbəb ola bilər.

Yalançılıq və Gizlətmə:

Qumar asılılığı olan şəxslər çox vaxt öz vərdişlərini gizlətmək üçün yalan danışarlar və ya başqalarından gizlədilər. Onlar işlərini, ailəvi münasibətləri və ya maliyyə məsələlərini gizlətmək üçün həddindən artıq yalanlar uydura bilərlər.

Böyük Məbləğlər İstifadə Etmək və Borca Girmə:

Qumar asılılığı olan insanlar çox böyük məbləğlər itirə və ya borc almağa başlaya bilərlər. Onlar maliyyə problemlərinə səbəb olsa da, hələ də oyun oynamağa davam edirlər.

İntihar və ya Özünə Zərər Vermə:

Qumar asılılığı, şəxsin psixoloji vəziyyətini pisləşdirərək ona depressiya və kədər hissi verə bilər. Bəzi hallarda, maliyyə itkiləri və sosial təcrid insanı özünə zərər verməyə və ya intihar düşüncələrinə sürükləyə bilər.

Qumar Asılılığının Səbəbləri:

Qumar asılılığının inkişafı çox vaxt bir neçə davamlı faktorun təsiri ilə baş verir:

Genetik və Bioloji Amillər:

Bəzi insanlar genetik olaraq qumar asılılığına daha yatqın ola bilərlər. Beynin dopamin və serotonin kimi kimyəvi maddələrindən təsirlənmə səviyyəsi qumar asılılığı riskini artıra bilər.

Psixoloji və Emosional Faktorlar:

Stress, narahatlıq, depressiya və ya emosional boşluq hissi qumar asılılığının inkişafına səbəb ola bilər. Bu insanlar, qumarı bir qaçış yolu kimi görürlər və ya qazanma ilə əlaqəli emosional mükafat istəyirlər.

Sosial və Mədəniyyət Amilləri:

Sosial mühit, qumar asılılığını stimullaşdıra bilər. Qumar oyunu olan sosial dairələrdə böyüyən və bu mühitə daxil olan insanlar, qumara daha çox meylli olurlar.

Mədəniyyətin qumara qarşı göstərdiyi münasibət də bu asılılığın inkişafına təsir edə bilər.

Riskli Davranışlar və Sərhədli Mədəniyyət:

Bəzi insanlar riskli davranışları cəlbedici və ya həzz verici hesab edirlər. Onlar həyəcan arzusunu təmin etmək və riskli qərarlar almaq istəyirlər. Bu, qumar oynamaq istəyini artıran amillərdən biridir.

Qumar Asılılığının Təsirləri:

Maliyyə Problemləri:

Qumar asılılığı olan insanlar, özlərini borca salır, evlərini itirir və ya maddi çətinliklər ilə üzləşirlər. Bu, həm də ailəvi və şəxsi münasibətləri ciddi şəkildə təsir edir.

İş və Sosial Həyatın Zədələnməsi:

Qumar asılılığı olan şəxslər işlərini itirə, dostluq və ailə münasibətlərini poza bilərlər. Onlar sosial təcrid və güvən itkisi ilə üzləşə bilərlər.

Emosional və Psixoloji Problemlər:

Qumar asılılığı, depressiya, anksiyete, özünə inamsızlıq və depresif əhval-ruhiyyə ilə nəticələnə bilər. Bu insanlar özlərini sosial və emosional cəhətdən boş hiss edə bilərlər.

Qumar Asılılığının Müalicəsi:

Psixoterapiya:

Davranış terapiyası, qumar asılılığının müalicəsində ən effektiv üsullardan biridir. Koqnitiv davranış terapiyası (CBT) və dialektik davranış terapiyası (DBT) qumar asılılığını müalicə etmək üçün istifadə edilən metodlardır.

Terapiya, negativ düşüncə və davranışları dəyişdirmə və sağlam həyat tərzini qurmağa kömək edir.

Dəstək Qrupları:

Qumar asılılığı ilə mübarizədə, gizli dəstək qruplarına (məsələn, Qumar Oynamağa Qərar Verənlər qrupları) qatılmaq çox faydalıdır. Bu cür qruplarda insanlar öz təcrübələrini bölüşür və bir-birinə dəstək olurlar.

İlaçlar:

Antidepressanlar və anti-anksiyete dərmanları, qumar asılılığı ilə mübarizə edənlər üçün istifadə edilə bilər. Bu dərmanlar, psixoloji simptomları yüngülləşdirir və asılılığı azaltmağa kömək edə bilər.

Maliyyə Planlaşdırması:

Maliyyə idarəetmə təlimləri və borc idarəetmə strategiyaları da qumar asılılığını müalicə etməyə kömək edə bilər. Bu, insanların maliyyə məsələlərini nəzarət altına almağa kömək edir.

Nəticə:

Qumar asılılığı, ciddi bir psixoloji və sosial vəziyyətdir və müalicə tələb edir. Müalicə, psixoterapiya, dərmanlar, sosial dəstək və maliyyə planlaşdırması kimi üsulların birləşməsindən ibarət ola bilər. Qumar asılılığından qurtulmaq uzun bir proses ola bilər, lakin düzgün müalicə və davamlı dəstək ilə bu vəziyyətdən çıxmaq mümkündür.