Siqaret Aludəliyi Müalicə Olunan Xəstəlikdir
❗ Siqaret aludəliyi xəstəlik kimi nəyə səbəb ola bilər?
Ürək-damar xəstəlikləri
Ağciyər xərçəngi və KOAH
Qan dövranı pozuntuları
Hamiləlikdə dölə zərər
Ağız, boğaz və mədə-bağırsaq sistemi xərçəngləri
İmmunitet zəifləməsi
Psixoloji gərginlik və depressiya
🔹 Niyə "xəstəlik" kimi yanaşmaq vacibdir?
Çünki bu yanaşma:
Günahlandırmaq əvəzinə şəfqət və anlayış gətirir
Daha sistemli və effektiv müalicə üsullarının tətbiqinə imkan yaradır
Təkrarlanma ehtimalını qəbul edərək uzunmüddətli strategiyalar qurur
🩺 Müalicə mümkündür və effektlidir
1. Dərman müalicələri (nikotin əvəzedici və ya resept dərmanlar)
DərmanTəsiri
Nikotin əvəzedici terapiya (plaster, saqqız, spreylər)Bədənin nikotinə alışmasını tədricən azaldır
Bupropion (Zyban)Beyində nikotin istəyi və çəkilmə simptomlarını azaldır
Vareniklin (Champix)Nikotinin beyində yaratdığı "zövq" hissini bloklayır
💡 Dərmanları həkim nəzarəti ilə istifadə etmək vacibdir.
2. Psixoterapiya və dəstək proqramları
Koqnitiv-davranış terapiyası (CBT) – siqareti tetikleyen düşüncə və vərdişləri dəyişmək üçün.
Motivasiya yönümlü terapiya – “niyə buraxmaq istəyirəm?” sualının dərin cavablarını tapmaq.
Qrup terapiyası / dəstək qrupları (məs. Allen Carr proqramları)
3. Mobil tətbiqlər və texnoloji dəstək
Siqaret tərk etməyi izləyən rəqəmsal proqramlar
Dəyişiklikləri, qənaəti və sağlamlıq qazanclarını göstərən tətbiqlər (məsələn: Smoke Free, QuitNow)
🔸 Çəkilmə simptomları — keçicidir:
SimptomNə qədər davam edir?
Əsəbilik, narahatlıq1–2 həftə
Yuxusuzluq, yuxu pozuntusu1–2 həftə
Artan iştah, kilo almaq qorxusuİlk 1 ay
Siqaret istəyinin dalğavari gəlməsi1–3 ay, tədricən azalır
Bu simptomlar müalicə və iradə ilə idarə oluna bilər.
✅ Siqareti buraxmaqla nələr dəyişir?
ZamanBədənə təsiri
20 dəqiqə sonraNəbz və təzyiq normallaşır
12 saat sonraQanda karbonmonoksit azalır
2–12 həftəQan dövranı və ağciyər funksiyası yaxşılaşır
1 il sonraÜrək xəstəliyi riski 50% azalır
5–10 ilXərçəng və insult riski qeyri-siqarət çəkənlə eyniləşir
📌 Nəticə:
Siqaret aludəliyi iradəsizlik deyil — bir xəstəlikdir.
Müalicə olunur, dəstək var və mümkündür.
Doğru yanaşma, dəstək, planlama və həkimlə birgə strategiya ilə nəfəs, həyat və azadlıq qazanmaq mümkündür.