Uğursuzluq Sxemi

🔹 Uğursuzluq sxeminin əsas xüsusiyyətləri:
“Mən heç vaxt uğur qazanmayacağam.”
“Digərləri qədər ağıllı və bacarıqlı deyiləm.”
“Əlimə keçən fürsətləri mütləq məhv edirəm.”
“Sonda yenə uğursuz olacağam.”
Bu sxemə sahib olan insanlar çox zaman özlərini daim başqaları ilə müqayisə edirlər və özlərini daha zəif, geridə və bacarıqsız hesab edirlər.
🔸 Uğursuzluq sxeminin mümkün yaranma səbəbləri:
Valideyn tənqidi və ya təzyiqi
Uşaq vaxtı davamlı olaraq “sən bacarmırsan”, “digər uşaqlar səndən daha ağıllıdır” kimi ifadələr eşitmək.
Qarşılaşdırma və müqayisə
Uşaq başqa qardaş-bacılarla və ya sinif yoldaşları ilə müqayisə edilərək daim “daha az uğurlu” göstərildikdə.
Real uğursuzluq təcrübələri
Məktəbdə, idmanda və ya digər fəaliyyətlərdə təkrar uğursuzluq yaşamaq və bunun emosional izlər buraxması.
Əldə olunmayan gözləntilər
Valideynlərin həddən artıq yüksək gözləntiləri və bu gözləntilərin qarşılanmaması.
🔹 Uğursuzluq sxeminin nəticələri:
Özünə inamsızlıq və özünü sabotaj
Potensialdan istifadə edə bilməmək
Yeni fürsət və risklərdən uzaq durmaq
Təxirəsalma və ya təslim olma davranışı
Uğur əldə etsə belə, bunun təsadüf olduğunu düşünmək
🔸 Uğursuzluq sxemini sağaltmaq üçün yollar:
Şema terapiyası
Bu sxemin mənşəyini, uşaqlıqdan gəlib-gəlmədiyini araşdırmaq və daha realist inanışlarla dəyişdirmək.
Sübut toplamaq
Uğursuz olmadığınız anları və kiçik uğurlarınızı yazın. “Uğursuzam” inancını yıxmaq üçün öz həyatınızdan əks sübutlar tapın.
Daxili tənqidçini tanımaq və yumşaltmaq
Beyninizdəki “sən bacarmırsan” deyən səsi tanıyın və onu daha şəfqətli, dəstəkləyici bir daxili səsə çevirməyə çalışın.
Bacarıq və güclü tərəfləri kəşf etmək
Öz güclü tərəflərinizi və nailiyyətlərinizi sadalayan bir siyahı tutmaq və onu mütəmadi olaraq nəzərdən keçirmək.
Kiçik hədəflərlə başlamaq
Birdən böyük uğurları gözləmək əvəzinə, kiçik və əldə edilə bilən məqsədlərlə inam yaratmaq.
Təlim və bacarıq inkişafı
İnsanın uğursuzluq hissi bəzən real bacarıq çatışmazlığından qaynaqlanır. Yeni şeylər öyrənmək və özünü inkişaf etdirmək bu hissi zəiflədə bilər.