Uşaqlarda axsaqlığın səbəbləri

Uşaqlarda Axsaqlığın Yaygın Səbəbləri:
1. Doğuşdan Gələn Ortopedik Anomalilər:
Klub ayağı (talipes equinovarus): Klub ayağı, uşağın ayaqlarının doğuşdan gələn bir şəkildə anormal mövqedə olmasıdır. Ayaqlar, daxilə və aşağıya doğru bükülmüş vəziyyətdə olur və bu, uşağın düzgün gedişini çətinləşdirir. Müalicə olunmadıqda, axsaqlığa səbəb ola bilər.
Çəkilmiş ayaq: Bəzi uşaqların ayaqları doğuşdan əvvəl və ya doğuş zamanı qeyri-təbii vəziyyətdə ola bilər. Bu, uzun müddət davam edən axsaqlığa gətirib çıxara bilər.
Hipotoniya və ya əzələ zəifliyi: Bəzi uşaqlarda doğuşdan əvvəl və ya sonradan əzələ zəifliyi müşahidə olunur. Bu vəziyyət, hərəkət qabiliyyətini məhdudlaşdıraraq, axsaqlığa səbəb ola bilər.
2. İnkişafla Əlaqəli Ortopedik Problemlər:
Skelet inkişafı problemləri: Uşağın böyümə dövründə inkişaf edən bəzi ortopedik problemlər, məsələn, qısa bud sümüyü və ya eşli və ya qeyri-bərabər ayaq uzunluqları, axsaqlığa səbəb ola bilər.
Düzgün olmayan gediş tərzi (göbələk gedişi): Bəzi uşaqların düzgün olmayan gediş tərzi, bədənlərinin qeyri-bərabər yük daşımasına səbəb ola bilər və buna görə də axsaqlıq yaranır. Bu, bəzən tədricən inkişaf edə bilər.
3. Əzələ və Sümük Xəstəlikləri:
Cerebral palsi: Bu sinir sistemi xəstəliyi, uşaqların motor funksiyalarını təsir edir və bədən hərəkətlərinin koordinasiyasını çətinləşdirir. Bu, axsaqlığa səbəb ola bilər.
DMD (Duchenne miyatrofik distrofiyası): Bu irsi əzələ xəstəliyi uşaqlarda əzələlərin zəifləməsinə və motor bacarıqlarının itirilməsinə səbəb olur. Nəticədə, uşaqların gedişində və hərəkətlərində problemlər yaranır.
Skeletal displaziya: Skeletin inkişafını poza bilən genetik xəstəliklər, uşağın boyunun qısa və ya qeyri-bərabər olmasına səbəb olur, bu da axsaqlığa gətirib çıxara bilər.
4. Travmatik Zədələr:
Sümük qırılması və ya zədələnməsi: Uşaqların travmalar nəticəsində, məsələn, oyuncaqlar və ya oyun zamanı yaralanmalar, ayaqlarında və ya budlarında qırıq və ya zədələrə səbəb ola bilər. Bu vəziyyət, uşağın gedişini məhdudlaşdıra bilər və axsaqlığa səbəb ola bilər.
Əzələ və bağ zədələri: Uşaqlar oyun və idman fəaliyyətləri zamanı əzələ və bağlarını zədələyə bilərlər. Bu zədələr gedişi çətinləşdirə bilər və uzun müddət axsaqlığa səbəb ola bilər.
5. İnflamasiya və İnfeksiyalar:
Artrit: Uşaqlarda juvenil artrit kimi iltihabi xəstəliklər, o cümlədən oynaqlarda iltihablanma və ağrıya səbəb ola bilər. Bu vəziyyət uşağın hərəkət etməsində çətinliklərə və axsaqlığa səbəb olur.
Bakterial və ya viral infeksiyalar: Bəzi infeksiyalar, məsələn, osteomielit (sümük infeksiyası) və ya septic artrit (oynaq infeksiyası), uşağın ayağında və ya budunda ciddi ağrılara və hərəkət məhdudiyyətlərinə yol açaraq axsaqlığa səbəb ola bilər.
6. Sinir Sistemi Xəstəlikləri:
Beyin və sinir sistemindəki xəstəliklər: Beyin və sinir sistemindəki xəstəliklər, məsələn, meningit və ya kəllə-beyin zədələri, uşağın hərəkət qabiliyyətini təsir edə bilər və gedişində problemi yarada bilər.
Polio: Bir zamanlar geniş yayılmış, lakin vaksinasiya ilə çoxalmağı dayandırılan polio, uşaqlarda əzələ zəifliyi və hərəkət pozğunluqlarına, o cümlədən axsaqlığa səbəb ola bilər.
7. Qan Dövranı və Oynaqların Problemləri:
Oynaqlarda narahatlıq: Oynaqlarda qeyri-adekvat inkişaf və ya displaziya, gedişi pozaraq uşağın axsaqlıqla gəzmasına səbəb ola bilər. Uşaqlarda çox vaxt dizlərdə və ya digər böyük oynaqlarda bu cür problemlər ola bilər.
Hip displaziya: Hip displaziya, uşağın pelvisindəki oynaqların düzgün formalaşmaması ilə əlaqədardır. Bu, uşağın yeriməsində çətinliklərə və axsaqlığa səbəb ola bilər.
8. Psixoloji və Davranışsal Səbəblər:
Anksiyete və stres: Bəzi uşaqlar, qorxu və ya psixoloji travma nəticəsində emosional stress yaşayaraq bədənlərini qəribə şəkildə istifadə etməyə başlayırlar. Bu, bəzən gedişdə dəyişikliklərə və ya axsaqlığa səbəb ola bilər.
Yalan ayağı (yaxud psixoloji təsir): Bəzi uşaqlar, emosional və psixoloji stress səbəbindən bədənlərini düzgün istifadə edə bilmirlər, bu da fiziki bir problem olmadan gedişə təsir göstərə bilər.
Nəticə:
Uşaqlarda axsaqlığın bir çox müxtəlif səbəbi ola bilər və bu səbəblərin doğru şəkildə müəyyən edilməsi üçün mütəxəssis müayinəsi vacibdir. Əgər uşaqda axsaqlıq müşahidə olunursa, təcili olaraq bir ortoped və ya pediatrla məsləhətləşmək lazımdır. Müalicə üsulu, səbəbdən asılı olaraq dəyişir və uşağın sağlamlığını bərpa etmək üçün erkən müdaxilə çox önəmlidir.