Yün allergiyası nədir? Yun allergiyasının əlamətləri hansılardır?
Yün Allergiyasının Səbəbləri
Lanolin Maddəsi
Yünün təbii yağ tərkibi olan lanolin bəzi insanlarda allergik reaksiyalara səbəb ola bilər.
Yün Liflərinin Qıcıqlandırıcı Təsiri
Yünün kobud lifləri həssas dərini qıcıqlandıra bilər və allergiya ilə qarışdırıla bilən simptomlar yarada bilər.
Kimyəvi Maddələr və Boyalar
Yünün emalı və boyanması zamanı istifadə edilən kimyəvi maddələr də allergik reaksiyalara səbəb ola bilər.
Toz Gənələri və Kif Göbələkləri
Saxlama şəraitindən asılı olaraq yün məmulatlarında toz gənələri və kif göbələkləri əmələ gələ bilər. Bu maddələr də allergiya yarada bilər.
Həssas Dəri
Xüsusilə ekzema və ya atopik dermatit kimi dəri xəstəliklərinə meyilli olan insanlarda yün materialı ilə təmas reaksiyaları artırır.
Yün Allergiyasının Əlamətləri
Dəri Əlamətləri (Kontakt Dermatit)
Dəridə qızartı, qaşınma və səpgilər
Dərinin qabıqlanması və quruması
Yanma və həssaslıq hissi
Həssas dərili insanlarda ekzema əlamətlərinin pisləşməsi
Tənəffüs Sistemi Əlamətləri
Burun tutulması və ya axması
Asqırma və öskürək
Boğazda qıcıqlanma və quruluq
Astma xəstələrində nəfəs darlığı və hırıltı
Göz Əlamətləri
Gözlərin qızarması və sulanması
Qaşınma və yanma hissi
Göz ətrafında şişkinlik
Ümumi Əlamətlər
Baş ağrısı
Yorğunluq və halsızlıq
Sinir sistemində narahatlıq hissi (dəridə davamlı qaşınma və qıcıqlanma səbəbilə)
Yün Allergiyasının Diaqnozu
Yün allergiyasını təsdiqləmək üçün aşağıdakı müayinələr aparıla bilər:
Dəri Testləri (Patch Test)
Allergik reaksiyalara səbəb olan maddələri müəyyən etmək üçün dəridə xüsusi testlər edilir.
Tibbi Tarixçə
Həkim simptomların nə zaman və hansı materiallarla təmasda ortaya çıxdığını analiz edir.
Qan Testləri
Allergik reaksiyalara səbəb olan IgE antikorlarının səviyyəsi yoxlanılır.
Yün Allergiyasının Müalicəsi
1. Yün Materiallarından Uzaq Durmaq
Yün geyimlər, yorğan-döşəklər və xalçalardan uzaq durun.
Sintetik, pambıq və ya bambuk lifli məhsullara üstünlük verin.
2. Dəri Baxımı və Müalicəsi
Antihistaminik Kremlər və Tabletlər: Qaşınma və qızartı kimi əlamətləri aradan qaldırır.
Kortikosteroid Kremlər: Şiddətli dəri reaksiyalarında istifadə edilir.
Nəmləndirici Kremlər: Dərinin qurumasını və həssaslığını azaldır.
3. Tənəffüs Əlamətləri Üçün Müalicə
Antihistaminiklər: Allergik reaksiyaları azaldır.
Bronxodilatator Spreylər: Astma simptomlarını yüngülləşdirir.
4. Alternativ Materialların Seçimi
Yün əvəzinə hipoallergen və ya pambıq məhsullardan istifadə edin.
Evdə Görüləcək Tədbirlər
Yün Məmulatlarından Çəkinin
Dəriyə birbaşa təmas edən yün geyimlərdən uzaq durun.
Hipoallergen Tekstildən İstifadə Edin
Pambıq, bambuk və ya digər təbii liflərdən hazırlanan məhsulları seçin.
Toz və Nəmi Azaldın
Evdə toz gənələrinin və kifin yaranmaması üçün otağı mütəmadi havalandırın.
Dərinin Baxımı
Nəmləndirici kremlərdən istifadə edin və dərini quru saxlamayın.
Süni Lifli Alternativlər
Yün örtüklər və geyimlər əvəzinə pambıq və ya polyester alternativlərə keçid edin.
Nəticə
Yün allergiyası, yünün tərkibindəki lanolin, liflər və ya kimyəvi maddələr səbəbindən baş verən allergik reaksiyadır. Əlamətlər əsasən dəri, tənəffüs yolları və gözlərdə özünü göstərir. Ən yaxşı müalicə üsulu yünlə təması azaltmaq, hipoallergen məhsullardan istifadə etmək və allergik reaksiyaların əlamətlərini nəzarətdə saxlamaq üçün həkim məsləhəti ilə müalicə tətbiq etməkdir.