Damar xəstəlikləri

Damar Xəstəlikləri və Onların Təsnifatı

Damar xəstəlikləri, qan dövranı sisteminin funksionallığına birbaşa təsir edən və müxtəlif formalarda özünü göstərən ciddi tibbi vəziyyətlərdir. Bu xəstəliklər arterial və venoz sistemlərdə meydana gələrək, orqanizmin ümumi sağlamlıq vəziyyətinə əhəmiyyətli dərəcədə təsir edə bilər. Aşağıda ən çox rast gəlinən damar xəstəliklərinin növləri və xüsusiyyətləri təqdim edilmişdir.

Periferik Arter Xəstəliyi (PAD)

Periferik Arter Xəstəliyi (PAD), adətən ayaqlarda qan axışının azalması ilə xarakterizə olunan bir vəziyyətdir. Bu xəstəliyin əsas səbəbi ateroskleroz hesab olunur. Ateroskleroz zamanı damar divarlarında yağ, xolesterin və digər maddələrin yığılması nəticəsində damar mənfəzi daralır.

Ven Trombozu və Tromboflebit

Venlərdə qan laxtalanması, yəni tromb formalaşması prosesidir. Dərin ven trombozu (DVT) bu vəziyyətin ən ciddi formalarından biri hesab olunur və əsasən ayaqlarda müşahidə edilir. Tromboflebit isə damar divarının iltihabı ilə müşayiət olunan laxtalanma halıdır.

Varis Damarlar və Anevrizma

Varis damarlar, venaların genişlənməsi və tortulaşması ilə xarakterizə olunur ki, bu da ən çox ayaq nahiyəsində meydana gəlir. Digər tərəfdən, anevrizma damar divarlarının zəifləməsi və genişlənməsi nəticəsində yaranır. Bu vəziyyət damarın partlaması və ciddi daxili qanaxma riskini əhəmiyyətli dərəcədə artırır.

Raynaud Fenomeni

Bu patologiya soyuq hava və ya stress zamanı əllərin və ayaqların damarlarının kəskin daralması ilə özünü büruzə verir. Raynaud fenomeni zamanı qan dövranının müvəqqəti pozulması dəri rəngində nəzərəçarpacaq dəyişikliklərə və ağrı hissinə səbəb olur.

Damar Xəstəliklərinin Əsas Simptomları

Damar xəstəliklərinin erkən diaqnozu üçün bədənin verdiyi siqnalları düzgün qiymətləndirmək vacibdir. Xəstəliyin növündən asılı olaraq simptomlar dəyişsə də, ümumi əlamətlər aşağıdakı kimidir:

• Ayaq və ya əllərdə ağrı, kramp və ya daimi yorğunluq hissi;
• Dəri rəngində dəyişikliklər, ətraflarda soyuqluq və ya hissizlik;
• Bədəndəki yaraların gözləniləndən daha yavaş sağalması;
• Venlərdə nəzərəçarpan genişlənmə və mavi rəngli damar görüntüsü;
• Damar nahiyələrində şişkinlik, qızartı və toxunma zamanı hiss olunan ağrı.