Doktorsitesi.az

Sünnətlə bağlı Sualları Cavablandırdıq

Prof. Dr. Halil Tuğtepe
Prof. Dr. Halil Tuğtepe
24 mart 20232121 baxış
Randevu Al
Sünnət nədir? Penisin ucunda sidik çıxış dəliyini bağlayan və həmin nahiyədə qapalı boşluq yaradan dəri qatına prepizium (sünnət dərisi) deyilir. Sünnət sünnət dərisinin hər tərəfə uyğun uzunluğa kəsilməsi, glansın (penis başının) ifşa edilməsi və qalan selikli qişa ilə dərinin tikilməsi prosesidir. Sünnət cərrahi əməliyyat olmaqla yanaşı, hər bir dini və ya mədəni cəmiyyətdə fərqli ritualları olan sosial bir hadisədir.
Sünnətlə bağlı Sualları Cavablandırdıq
Süni intellekt ilə təkmiləşdirilmiş versiya

Məzmun süni intellekt ilə optimallaşdırılmışdır

Sünnət Niyə Edilir? Tarixi və Tibbi Səbəblər

Sünnət, dünyada ən çox icra edilən cərrahi əməliyyat olmaqla yanaşı, təxminən 10.000 illik köklü bir tarixə malikdir. Qədim Misir, Xet, İbrani və Aztek mədəniyyətlərinə aid rəsmlərdə bu prosedura rast gəlinir. İbtidai dövrlərdə belə, tibbi faydaları tam izah edilməsə də, praktik üstünlükləri müşahidə edilmiş və geniş yayılmışdır.

Sünnət əməliyyatı əsasən sosial-mədəni və dini amillərlə tətbiq edilsə də, bəzi hallarda tibbi zərurət halını alır. Tibbi səbəblər arasında aşağıdakılar yer alır:

  • Tez-tez təkrarlanan sidik yolları infeksiyaları
  • Fimoz (sünnət ucunun hədsiz darlığı)
  • Təkrarlanan balanit (sünnət dərisinin iltihabı) tutmaları
  • Regional olaraq QİÇS-dən qorunma məqsədi

Sünnət, kim tərəfindən icra edilməsindən asılı olmayaraq ciddi bir cərrahi əməliyyatdır. Bu səbəbdən prosedurdan əvvəl mütləq fiziki müayinə və lazımi analizlər aparılmalıdır.

Sünnət Üçün Ən Uyğun Vaxt Hansıdır?

Sünnət vaxtı ilə bağlı mütləq bir qayda olmasa da, uşağın psixoloji inkişafı baxımından diqqət edilməli olan məqamlar vardır. Xüsusilə cinsi şəxsiyyətin tanınmağa başladığı və kastrasiya qorxusunun yaşandığı 2-5 yaş arası dövrdə sünnət edilməsi tövsiyə edilmir.

Əməliyyat üçün ən ideal vaxtlar aşağıdakı kimidir:

  1. Yeni doğulmuş dövrü: İlk 1 ay ərzində.
  2. 5 yaşından sonra: Uşaq psixoloji olaraq hazır olduqda.

Uşaq kifayət qədər hazır olarsa, prosedur lokal anesteziya ilə də edilə bilər. Lakin bütün sünnətlərin səthi anesteziya altında aparılması daha məqsədəuyğundur.

Sünnəti Kim və Hansı Üsulla Etməlidir?

Sünnət düzgün şəkildə icra edilmədikdə ciddi fəsadlara yol aça biləcəyi üçün mütləq mütəxəssis tərəfindən edilməlidir. Bu proseduru uşaq cərrahları, uşaq uroloqları, uroloqlar və ya ümumi cərrahlar həyata keçirməlidir.

Cərrahi texnika olaraq əsasən iki üsul mövcuddur:

ÜsulTəsviri
Sıxac ÜsuluArtıq dərinin sıxacla sıxılaraq skalpel və ya koterlə kəsilməsi.
Açıq (Dorsal Yarıq) TexnikaSelikli qişanın görülərək istənilən ölçüdə kəsilməsi.

Bizim ən çox üstünlük verdiyimiz metod açıq texnikadır. Bu üsul həm estetik baxımdan daha yaxşı nəticə verir, həm də fəsad riskini minimuma endirir.

Sünnətdən Sonra Sağalma Prosesi və Qulluq

Sünnət prosedurundan sonra adətən xəstəxanada qalmağa ehtiyac olmur. Uşaq sidik ifrazı və qidalanma təmin edildikdən bir neçə saat sonra evə buraxılır.

Sağalma dövründə diqqət edilməli məqamlar:

  • İlk 2 gün: Ağrıkəsici şərbətlər və antibiotik kremlər istifadə edilməlidir.
  • Şişkinlik: Penisin ucunda yüngül şişlik normaldır və 2 həftəyə keçir.
  • İlıq Oturma Vannası: Prosedurdan 3 gün sonra başlanmalı, gündə 3-4 dəfə 10-15 dəqiqə tətbiq edilməlidir. Bu, tikişlərin əriməsinə kömək edir.
  • Sarı İfrazat: Xüsusilə yapışıqlıq olan hallarda görülən sarı ifrazat iltihab deyil, normal sağalma əlamətidir.

Sünnətin Fəsadları (Komplikasiyalar)

Ağırlaşma dərəcəsi aşağı (1-7%) olsa da, qeyri-peşəkar müdaxilələr ömürlük problemlərə yol aça bilər. Ən çox rast gəlinən fəsadlar bunlardır:

  • Qanaxma və sidik yollarının zədələnməsi
  • Uretranın daralması
  • Penisin basdırılmış şəkildə qalması
  • Prosedur zamanı penisin baş hissəsinin zədələnməsi

Kimlər Sünnət Olunmamalıdır?

Bəzi hallarda sünnət əməliyyatı təxirə salınmalı və ya xüsusi yanaşma tələb etməlidir:

  • Peyğəmbər Sünnəti (Hipospadias): Sidik kanalının yerinin səhv olmasıdır. Bu uşaqlarda sünnət dərisi gələcək əməliyyatda istifadə olunacağı üçün qətiyyən sünnət edilməməlidirlər.
  • Qan laxtalanma pozğunluqları: Hemofiliya kimi xəstəlikləri olanlarda lazımi tədbirlər görülmədən prosedur icra edilməməlidir.
  • Artıq çəki: Uşağın çəkisi səbəbindən penis içəridə qalırsa, əməliyyat gecikdirilə bilər.

Müəllif Haqqında

Prof. Dr. Halil Tuğtepe

Prof. Dr. Halil Tuğtepe

Prof. Dr. Halil Tuğtepe 26 fevral 1968-ci ildə Ankarada anadan olub. Bakalavrqabağı təhsilini başa vurduqdan sonra 1992-ci ildə Mərmərə Universiteti Tibb Fakültəsində tibb təhsilini başa vuraraq tibb həkimi adını almışdır. Həmin fakültədə ixtisasını bitirmiş və 2000-ci ildə Uşaq Cərrahiyyəsi Mütəxəssisi olmuşdur. 2008-ci ildə dosent, 2014-cü ildə isə professor elmi adını almışdır.

Vacib Məlumatlandırma

Sayt daxilindəki məlumatlar məlumatlandırma məqsədlidir. Bu məlumatlandırma heç bir halda həkimin xəstəsini tibbi məqsədlə müayinə etməsi və ya diaqnoz qoyması yerinə keçmir.