Ürək ritminin pozulması (aritmiya):
Məzmun süni intellekt ilə optimallaşdırılmışdır
Ürək Ritmi Pozulmaları: Aritmiya Haqqında Hər Şey
Aritmiya, ürəyin normal ritminin pozulması ilə xarakterizə olunan tibbi bir vəziyyətdir. Ürək ritmi pozulmalarının erkən diaqnozu və effektiv müalicəsi, ürək sağlamlığının qorunmasında və ciddi komplikasiyaların qarşısının alınmasında mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Bu vəziyyət ürəyin çox sürətli, çox yavaş və ya qeyri-müntəzəm döyünməsi şəklində özünü göstərə bilər.
Aritmiya Növləri
Aritmiyalar, ürəyin hansı nahiyəsində başlamasından və vuruş sürətindən asılı olaraq bir neçə qrupa bölünür:
- Taşikardiya: Ürəyin normal qəbul edilən həddən daha sürətli döyünməsidir.
- Atrial fibrilyasiya: Ən yaygın qeyri-müntəzəm ritm pozulmasıdır. Bu vəziyyət atriyalardakı (qulaqcıqlardakı) elektrik siqnallarının qeyri-müntəzəm olmasından qaynaqlanır.
- Ventriküler taşikardiya: Ürəyin mədəciklərində (ventriküllərdə) başlayan və ciddi həyat təhdidi yaradan bir aritmiya növüdür.
- Bradikardiya: Ürəyin normaldan daha yavaş döyünməsidir. Bu hal ürəyin bədənə kifayət qədər qan pompalaya bilməməsinə səbəb ola bilər.
- Prematür (erkən) ürək vuruşları: Hiss olunan və ya olunmayan erkən vuruşlarla xarakterizə olunan bir ritm pozulmasıdır.
Aritmiya Simptomları Nələrdir?
Aritmiya bəzən heç bir əlamət göstərməsə də, bir çox xəstədə aşağıdakı simptomlar müşahidə olunur:
- Göyüş ağrısı və ya diskomfort hissi
- Ümumi halsızlıq və yorğunluq
- Nəfəs darlığı
- Baş dönməsi və ya bayılma hissi
- Ürəkdə qeyri-müntəzəm vuruş hissi (çırpıntı)
Diaqnoz Metodları
Ürək ritmindəki pozulmaları dəqiq müəyyən etmək üçün müasir tibbdə müxtəlif diaqnostik testlərdən istifadə olunur:
| Testin Adı | Təsviri |
|---|---|
| Elektrokardioqram (EKG) | Ürəyin elektroaktivliyini ölçən əsas diaqnostik test. |
| Holter monitoru | 24 saat və ya daha uzun müddət ürək fəaliyyətini qeyd edən portativ cihaz. |
| Stress testi | Fiziki fəaliyyət zamanı ürək fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi. |
| Elektrofizyoloji testlər | Ürəyin elektriksel yollarını və potensial aritmiya mənbələrini dəqiq müəyyən edən testlər. |
Aritmiya Müalicə Üsulları
Müalicə planı aritmiyanın növünə və xəstənin ümumi vəziyyətinə uyğun olaraq mütəxəssis tərəfindən təyin edilir:
Dərman Müalicəsi və Kardioversiya
Dərmanlar, aritmiyanı idarə etmək və ya tamamilə nəzarət altına almaq üçün istifadə olunur. Elektrik şoku (kardioversiya) isə xüsusilə atrial fibrilyasiya kimi bəzi aritmiyaları normal ritmə qaytarmaq üçün tətbiq edilən bir üsuldur.
Cərrahi və İntervensional Müdaxilələr
Kardiyak ablasyon vasitəsilə elektrofizyoloji müdaxilə yolu ilə aritmiya yaradan toxumalar məhv edilir. Daha ciddi hallarda isə ürək ritminin nəzarət altında tutulması üçün peyseymeyker və ya defibrilyator implantasiyası həyata keçirilir.
