Uşaqlıq boynunun xəstəlikləri
Ən çox rast gəlinən uşaqlıq boynu xəstəlikləri
Servikal infeksiyalar HPV (Human Papilloma Virus): Uşaqlıq boynu xərçənginin ən çox yayılmış səbəbidir. HPV-nin bəzi növləri genital ziyillərə səbəb olur, digərləri isə xərçəngə səbəb ola bilər. Servisit: Bu, uşaqlıq boynunun iltihabıdır və adətən cinsi yolla keçən infeksiyalar (xlamidiya, gonoreya) nəticəsində baş verir.
Xərçəngdən əvvəlki vəziyyətlər Uşaqlıq boynu displazisi: Uşaqlıq boynunun hüceyrələrində anormal dəyişikliklər olur və erkən diaqnoz qoyulub müalicə olunmazsa xərçəngə çevrilə bilər. Pap smear testi bu dəyişikliklərin erkən aşkarlanması üçün istifadə olunur.
Uşaqlıq boynu xərçəngi
Uşaqlıq boynu xərçəngi bütün dünyada qadınlarda xərçənglə bağlı ölümlərin əsas səbəbidir. Erkən mərhələlərdə simptomlara səbəb olmasa da, irəli mərhələlərdə vaginal qanaxma, çanaq ağrısı və cinsi əlaqə zamanı ağrı kimi simptomlar göstərə bilər.
Diaqnoz və müalicə üsulları
Diaqnoz Pap Smear Testi: Servikal hüceyrələrdən nümunə götürülərək mikroskop altında müayinədir. Xərçəngdən əvvəlki vəziyyətlər və xərçəng hüceyrələri üçün yoxlanılır. HPV Testi: Yüksək riskli HPV növlərinin mövcudluğunu aşkar edir. Kolposkopiya: Uşaqlıq boynunun böyüdülmüş görünüşünü təmin edən bir cihazla ətraflı müayinə aparılır.
Müalicə Kriyoterapiya (dondurma müalicəsi):
Uşaqlıq boynundakı anormal hüceyrələrin dondurularaq məhv edilməsi. LEEP (Loop Elektrocərrahi Eksizyon Proseduru): Elektrik cərəyanını daşıyan bir döngə ilə anormal hüceyrələrin kəsilməsi. Cərrahiyyə: Xüsusilə erkən mərhələdə uşaqlıq boynu xərçəngində təsirlənmiş toxumanın cərrahi yolla çıxarılması. Radioterapiya və Kimyaterapiya: İrəli mərhələdə uşaqlıq boynu xərçənginin müalicəsində istifadə olunur.
Qarşısının alınması HPV Peyvəndi: Yüksək riskli HPV növlərindən qorunma təmin edir və xüsusilə gənc qızlarda və qadınlarda uşaqlıq boynu xərçəngi riskini əhəmiyyətli dərəcədə azaldır. Müntəzəm skrininq testləri: Pap-smear və HPV testləri xərçəngdən əvvəlki vəziyyətlərin və erkən mərhələdə xərçənglərin diaqnostikasında çox vacibdir. Uşaqlıq boynu xəstəliklərinin qarşısının alınması və müalicəsi müntəzəm ginekoloji müayinələr və skrininq testləri ilə mümkündür. Buna görə də qadınların sağlamlıq təlimatlarına uyğun olaraq mütəmadi olaraq sağlamlıq yoxlamalarından keçmələri və risk faktorlarından xəbərdar olmaları vacibdir.