Ağızın iltihabı nədir? Ağız boşluğunun iltihabının simptomları və müalicəsi
Ağız Boşluğunun İltihabının Simptomları
Ümumi Simptomlar
Qızartı və Şişkinlik:
Ağız içindəki toxumaların qızarması və ya şişməsi.
Ağrı və Narahatlıq:
Yemək yeyərkən, içki içərkən və ya danışarkən ağrı.
Yanma Hissi:
Xüsusilə isti və ya turş qidalar qəbul edildikdə.
Ağızda İrinli Yara və ya Çatlar:
Aftoz yaralar və ya herpes səbəbiylə yaranan lezyonlar.
Quru Ağız:
Tüpürcək ifrazatının azalması səbəbindən ağızda quruluq.
Pis Qoxu (Halitoz):
İnfeksiya və ya bakteriya yığılması nəticəsində.
Xüsusi Simptomlar (Səbəbə Görə)
Diş Əti İltihabı (Gingivit):
Diş ətlərində qanaxma və həssaslıq.
Aftoz Yaralar:
Dairəvi və ya oval formalı ağ-qırmızı lezyonlar.
Herpes Stomatiti:
Dodaq və ağız içində ağrılı veziküllər.
Kandida İnfeksiyası:
Ağız içində ağ rəngli örtü (candida göbələyi).
Ağız Boşluğunun İltihabının Səbəbləri
İnfeksiyalar:
Viruslar: Herpes simplex virusu, adenovirus.
Bakteriyalar: Streptokok, stafilokok infeksiyaları.
Göbələklər: Candida albicans.
Travmalar:
Diş fırçalama zamanı toxumaların zədələnməsi.
Diş protezlərinin düzgün oturmaması.
Qidalanma Çatışmazlığı:
B12, fol turşusu və ya dəmir çatışmazlığı.
Allergiyalar və İrritasiyalar:
Turş qidalar, siqaret, spirtli içkilər və ya diş pastasına həssaslıq.
Avtoimmun Xəstəliklər:
Behçet xəstəliyi, lupus və ya digər sistemik xəstəliklər.
Dərmanların Təsiri:
Kimyaterapiya, radioterapiya və ya antibiotiklərin uzunmüddətli istifadəsi.
Ağız Boşluğunun İltihabının Müalicəsi
1. Səbəbə Yönəlik Müalicə
Virus İnfeksiyaları:
Antiviral dərmanlar (məsələn, acyclovir herpes üçün).
Bakterial İnfeksiyalar:
Antibiotiklər (yaxşıca diaqnozdan sonra həkim tərəfindən təyin olunur).
Göbələk İnfeksiyaları:
Antifungal dərmanlar (məsələn, nystatin və ya flukonazol).
2. Simptomların Yüngülləşdirilməsi
Ağrıkəsicilər:
Paracetamol və ya ibuprofen kimi dərmanlar ağrını azaltmaq üçün istifadə olunur.
Antiseptik Qarqaralar:
Xlorheksidin tərkibli qarqaralar infeksiyanın yayılmasının qarşısını alır.
Yaraların Mühafizəsi:
Yaraların üzərinə qorumalı gel və ya məhlul tətbiq etmək.
3. Təbii Müalicə Yolları
Duzlu Su ilə Qarqara:
İltihabı azaltmaq və bakteriyaların qarşısını almaq üçün gündə 2-3 dəfə.
Soda və Su Qarışığı:
Həzm sistemində turşuluğu azaltmaq üçün.
Aloe Vera Gel:
Yara və qıcıqlanmanı sakitləşdirmək üçün tətbiq edilə bilər.
4. Qidalanma və Həyat Tərzi
Qidalanma:
B12 vitamini, fol turşusu və dəmirlə zəngin qidalar istehlak edin.
Suyu Artırın:
Ağızda quru mühitin qarşısını almaq üçün kifayət qədər su için.
Turş və İrritasiya Edən Qidalardan Qaçının:
Sitrus meyvələri, turş souslar və ədviyyatlı yeməklərdən uzaq durun.
Profilaktika (Qarşısının Alınması)
Diş və Ağız Baxımı:
Müntəzəm diş fırçalama və diş ipi istifadəsi.
Gigiyena:
Antiseptik qarqaraların vaxtaşırı istifadəsi.
Siqaret və Spirtli İçkilərdən Çəkinmək:
Ağız toxumalarına zərər verən bu maddələrdən uzaq durmaq.
Stressin Azaldılması:
Stressin aftoz yaralara və ya digər ağız problemlərinə səbəb olduğu məlumdur.
Nə Zaman Həkimə Müraciət Etmək Lazımdır?
İltihab 7-10 gündən uzun davam edirsə.
Şiddətli ağrı və ya geniş lezyonlar varsa.
Yemək yeməkdə və ya danışmaqda çətinlik yaranırsa.
Yüksək qızdırma və ya digər sistemik əlamətlər müşahidə edilirsə.
Nəticə
Ağızın iltihabı müxtəlif səbəblərdən baş verə bilər və düzgün müalicə ilə tez sağalır. Erkən diaqnostika və səbəbə yönəlik müalicə ağızın sağalmasını sürətləndirir və uzunmüddətli problemlərin qarşısını alır. Gigiyenaya və sağlam qidalanmaya diqqət edərək bu vəziyyətin qarşısını almaq mümkündür.