Hamiləlik zamanı koronavirus

Hamiləlikdə COVID-19-un Əsas Riskləri

1. Ana Üçün Risklər

Ağır simptomlar: Hamilə qadınlarda COVID-19 ağır simptomlara (tənəffüs çatışmazlığı, yüksək hərarət) səbəb ola bilər.

Hospitalizasiya ehtiyacı: Xüsusilə üçüncü trimestrdə xəstəxanada müalicə ehtiyacı daha yüksək ola bilər.

Tənəffüs problemləri: Büyüyən uşaqlıq diafraqmanın sıxılmasına səbəb olaraq nəfəs almağı çətinləşdirə bilər.

2. Körpə Üçün Risklər

Vaxtından əvvəl doğum: COVID-19 hamiləlikdə vaxtından əvvəl doğum riskini artırır.

Düşük: Xəstəliyin ağır formalarında aşağı riskləri arta bilər.

İntrauterin böyümə məhdudiyyəti (IUGR): Körpənin inkişafında gecikmə mümkündür.

COVID-19-un Hamiləlikdə Əlamətləri

COVID-19-un hamilə qadınlarda əlamətləri ümumiyyətlə digər insanlardakı kimi olur:

Yüksək hərarət və üşütmə.

Quru öskürək.

Yorğunluq və zəiflik.

Nəfəs darlığı.

Boğaz ağrısı və baş ağrısı.

Dad və ya qoxu itməsi.

Hamiləlikdə COVID-19 Yoluxması Körpəyə Keçə bilərmi?

Hazırkı araşdırmalara görə:

Vertical keçid riski azdır: Yəni ana bətnində körpəyə COVID-19 keçməsi nadirdir.

Doğum zamanı keçid: Körpə doğum prosesində və ya doğumdan sonra yaxın təmasla yoluxa bilər.

Ana südü: COVID-19 virusunun ana südü vasitəsilə keçdiyinə dair dəlil yoxdur.

Hamiləlikdə COVID-19 Diaqnozu

PCR testi: COVID-19-u diaqnoz etmək üçün standart testdir.

Yüksək riskli qadınlarda: Daha tez-tez monitorinq və əlavə testlər tələb oluna bilər (məsələn, fetusun vəziyyətini izləmək üçün ultrasəs).

COVID-19 ilə Hamiləliyin İdarə Olunması

1. Yüngül Simptomlar:

Evdə istirahət və izolyasiya.

Simptomatik müalicə (həkim tövsiyəsi ilə parasetamol kimi dərmanlar).

Bol maye qəbul etmək və qidalanmaya diqqət etmək.

2. Ağır Simptomlar:

Xəstəxanada müalicə: Tənəffüs dəstəyi və intensiv monitorinq tələb oluna bilər.

Tromboz profilaktikası: COVID-19 zamanı qan laxtalanması riski artdığı üçün hamilə qadınlarda antikoaqulyant terapiya tətbiq oluna bilər.

3. Doğum Planı:

Normal və ya keysəriyyə: Doğumun üsulu ananın klinik vəziyyətinə əsasən qərar verilir.

Əlavə tədbirlər: Yoluxmuş anadan körpəyə keçidi minimuma endirmək üçün xüsusi tədbirlər görülə bilər.

Hamiləlikdə COVID-19 Peyvəndi

1. Peyvəndin Təhlükəsizliyi

Mövcud məlumatlara əsasən, hamilə qadınlarda mRNA peyvəndləri (Pfizer-BioNTech, Moderna) təhlükəsiz və effektivdir.

Peyvənd anada antikor yaratdığı üçün bu antikorlar körpəni də qorumağa kömək edə bilər.

2. Peyvənd Tövsiyəsi

Hamiləliyin hər hansı mərhələsində COVID-19 peyvəndi edilə bilər.

Peyvənd edilməmiş hamilə qadınlarda xəstəliyin ağır keçmə riski yüksək olduğu üçün peyvənd olunmaları tövsiyə edilir.

COVID-19-dan Qorunma Yolları

1. Ümumi Tədbirlər

Əlləri tez-tez sabunla yumaq və ya spirt tərkibli dezinfeksiyaedici ilə təmizləmək.

Sosial məsafəni qorumaq.

Maskadan istifadə etmək.

İnsanlarla təmasdan sonra üzə və ağıza toxunmamaq.

2. Hamiləlikdə Xüsusi Tədbirlər

Tibb müəssisələrində yalnız zəruri hallarda olmaq.

Müntəzəm prenatal müayinələr üçün həkimlə əvvəlcədən məsləhətləşmək.

Stres və narahatlığı azaltmaq üçün psixoloji dəstək almaq.

Hamiləlikdə COVID-19-un Müalicəsi

Tibbi nəzarət: Müalicə yalnız həkim tövsiyəsi ilə aparılmalıdır.

Paracetamol: Yüksək hərarət və ağrılar üçün təhlükəsiz hesab olunur.

Antiviral dərmanlar: Ağır hallarda həkim tərəfindən xüsusi dərmanlar təyin edilə bilər.

Kortikosteroidlər: Ana və körpə üçün faydalı ola biləcək hallarda istifadə edilə bilər (məsələn, vaxtından əvvəl doğum riski zamanı).

Hamiləlikdə COVID-19 Keçirmiş Qadınlar üçün Tövsiyələr

Postnatal Baxım:

Doğumdan sonra həm ana, həm də körpənin sağlamlığı diqqətlə izlənilməlidir.

Emzirmə:

Ana maska taxaraq və gigiyena qaydalarına riayət edərək körpəsini əmizdirə bilər.

Psixoloji Dəstək:

COVID-19 ilə mübarizə zamanı emosional dəstək vacibdir.

Nəticə

Hamiləlik zamanı COVID-19, həm ana, həm də körpə üçün müəyyən risklər yaradır, lakin erkən diaqnoz, düzgün tibbi nəzarət və profilaktik tədbirlərlə bu risklər minimuma endirilə bilər. Hamilə qadınlar özlərini qorumaq üçün gigiyenik qaydalara riayət etməli, peyvənd olunmalı və hər hansı simptomlar meydana gəldikdə dərhal həkimə müraciət etməlidirlər.